Dęblin – informacje o miejscowości
Dęblin – miasto w województwie lubelskim, w powiecie ryckim. W latach 1975–1998 w województwie lubelskim.
Dęblin położony jest w historycznej Małopolsce, w południowo-zachodniej części ziemi stężyckiej, przy ujściu rzeki Wieprz do Wisły, w szerokiej dolinie rzecznej, która osiąga 15 km szerokości. Dolina ma budowę terasową. Najstarsza terasa położona jest 20 m nad zwierciadłem Wisły.
Miasto ma 17 802 mieszkańców (31 grudnia 2007).
W 1629 roku właścicielem wsi w powiecie stężyckim województwa sandomierskiego był Piotr Aleksander Tarło.
Okoliczna przyroda
Na lewym brzegu Wisły, kilkanaście kilometrów od Dęblina, znajduje się jeden z większych kompleksów leśnych w Polsce – Puszcza Kozienicka. Większość jej drzewostanu – głównie w części wschodniej – stanowi sosna. Występują w niej też dęby i graby. W części zachodniej rosną lasy mieszane z jodłą, brzozą, grabem, świerkiem, osiką i jesionem. Miejscami zachowały się nieliczne jawory i modrzewie.
Na prawym brzegu Wisły, na północ od Dęblina występują bory sosnowe i sosnowo-dębowe, a w podmokłych dolinach łęgi, najczęściej wierzbowo-topolowe i jesionowo-olszowe. Na tym terenie do większych kompleksów leśnych należą lasy garwolińskie, ciągnące się wzdłuż nadwiślańskiej krawędzi Wysoczyzny Żelechowskiej. Na lewym brzegu Wieprza w północno-zachodniej części Wysoczyzny Lubartowskiej rosną lasy gołębskie.
Struktura powierzchni
Dęblin ma obszar 38,51 km² (2002), w tym:
użytki rolne: 28%
użytki leśne: 15%
Miasto stanowi 6,26% powierzchni powiatu.
Demografia
Dane z 31 grudnia 2014:
Piramida wieku mieszkańców Dęblina w 2014 roku.
Geneza nazwy
W średniowiecznych zapiskach można się spotkać z nazwami Deblin (1505) i Deblyn (1508) co oznacza, że osada nazywana była wtedy Deblinem. W połowie XVI wieku pojawia się obecna nazwa. Nie istnieje żadna potwierdzona dostatecznymi argumentami hipoteza dotycząca jej pochodzenia. W okresie zaborów, po wybudowaniu w 1842 w pobliżu Dęblina twierdzy, miasto nosiło nazwę Iwanogród (ros. Ивангород), na cześć Iwana Paskiewicza, namiestnika Królestwa Polskiego.
W jednym z przedmieść Chicago, Oak Lawn, Illinois, w którym prawie co piąty mieszkaniec jest polskiego pochodzenia, znajduje się ulica Deblin Lane.
Legenda głosi, że nazwa wzięła się od tego, że w Dęblinie rosło dużo dębów, a w rzekach pływały ryby liny.
W latach 1961–1981 pod polską banderą pływał po morzach europejskich drobnicowiec „Dęblin”.
Historia
1397 – wzmiankowany jako wieś
1838–1878 – u ujścia Wieprza do Wisły rozpoczęta została budowa twierdzy według projektu rosyjskiego generała Iwana Dehna, twórcy twierdz w Modlinie, Warszawie i Brześciu
1840 – car Mikołaj I Romanow podarował dobra dęblińskie Iwanowi Paskiewiczowi, stąd do 1915 obowiązywała nazwa Iwanogród
1854 – powstała osada Irena (obecna starówka Dęblina z Rynkiem)
1893 – powstał jeden z pierwszych oddziałów aeronautycznych wojsk carskich wyposażonych w balony obserwacyjne
1914 – w sąsiedztwie twierdzy trwały zacięte bitwy pomiędzy wojskami niemieckimi i austriackimi a rosyjskimi
sierpień 1920 – wyruszyła kontrofensywa wojsk polskich do Bitwy Warszawskiej
1929 – założono Centrum Wyszkolenia Oficerów Lotnictwa, obecnie siedziba Wyższej Szkoły Oficerskiej Sił Powietrznych
sierpień 1941 - hitlerowcy zakładają na terenie dawnej twierdzy obóz dla jeńców radzieckich. Ginie ich ok. 80 tys.
lipiec 1944 – oddział AK Mariana Bernaciaka podczas Akcji Burza w Dęblinie samodzielnie uratował przed zniszczeniem ważne obiekty wojskowe i gospodarcze, uchronił mieszkańców przed wywózką i znęcaniem się przez wycofujących się żołnierzy niemieckich
sierpień 1944 - na skarpie wiślanej ginie kpr. Michał Okurzały, radiotelegrafista z 1. Dywizji Piechoty im. T. Kościuszki, ściągając na siebie ogień artyleryjski (na miejscu jego śmierci ustawiono kopiec pamiątkowy)
1954 – Dęblin otrzymał prawa miejskie
2011 – 1 kwietnia powstało Muzeum Sił Powietrznych
Zabytki
Zabytki w Dęblinie:
Twierdza Dęblin – fortyfikacje na prawym brzegu Wisły (forty na lewym brzegu znajdują się na terenie woj. mazowieckiego)
Cytadela w Dęblinie
Pozostałości fortu I „Nadwiślanka” w Nadwiślance, gm. Stężyca
Fort II „Mierzwiączka” w Mierzwiączce
Pozostałości fortu III „Dęblin” w Dęblinie
Pozostałości fortu IV „Borowa” w Borowej, gm. Puławy
W parku Zespół pałacowy (córka właściciela Dęblina, Jerzego Mniszcha – Maryna Mniszchówna była żoną cara Dymitra Samozwańca I, a po jego śmierci poślubiła Dymitra Samozwańca II)
Cmentarz wojenny Balonna – pomnik ofiar faszyzmu
Cmentarz komunalny – groby nieznanego żołnierza i symboliczne pomnik ofiar faszyzmu
Brama Lubelska i brama Warszawska
Pomnik lotników
Muzeum Sił Powietrznych
Kościół pw. Chrystusa Miłosiernego (pierwotnie cerkiew w Łosicach z I poł. XVIII w.), przeniesiona do Dęblina w 1928–1929
Zespół Dworca Kolei Nadwiślańskiej
Synagoga w Dęblinie – zbudowana w połowie XIX wieku, przy ulicy Okólnej. Podczas II wojny światowej, zdewastowana przez hitlerowców. Po wojnie budynek synagogi służył jako łaźnia miejska, następnie przebudowano ją na magazyn. Obecnie nieistniejąca – na jej miejscu stoi sklep AGD-RTV.
Gospodarka
Na początku lat 90. wraz z całym krajem Dęblin przeszedł okres zasadniczych przemian ekonomicznych. Duże państwowe przedsiębiorstwa, związane z obronnością kraju, zwalniały pracowników i zmniejszały produkcję. Obecnie obiekty w niektórych wojskowych zakładach są w pełni wykorzystywane i odnajmowane dęblińskim przedsiębiorcom. W mieście powstało około tysiąca nowych prywatnych podmiotów gospodarczych. Otworzono między innymi przedsiębiorstwa przemysłu dziewiarskiego, konfekcyjnego, materiałów budowlanych, przetwórstwa owocowo-warzywnego. Przedsiębiorstwo komunalne przekształcone w spółkę z o.o. również notuje systematyczny wzrost. Najwięcej osób zatrudnionych jest w przemyśle na rzecz wojska tj. w Wojskowych Zakładach Lotniczych Nr 3 oraz w Wojskowych Zakładach Inżynieryjnych.
Transport
Dęblin posiada wiele połączeń drogowych i kolejowych. Rangę miasta podnosi usytuowane w nim wojskowe lotnisko Dęblin-Irena. Obecnie lotnisko służy przede wszystkim szkoleniu pilotów.
Dęblin ma liczne połączenia kolejowe, m.in. z Lublinem, Warszawą, Otwockiem, Radomiem, Bydgoszczą, Białą Podlaską, Łukowem, Przemyślem, Szczecinem i Kielcami. Funkcjonuje również komunikacja prywatna. Główne linie to Dęblin PKP – Dęblin Rynek, Dęblin – Stawy – Ryki – Lublin, Dęblin – Ryki – Otwock – Warszawa oraz Dęblin – Puławy.
Dęblin jest ważnym węzłem kolejowym. Przebiegają przezeń: linia kolejowa 7 Warszawa Wschodnia – Dorohusk (przez Lublin) i linia 26 do Radomia (przez Pionki). Dziennie na stacji zatrzymuje się kilkadziesiąt pociągów regionalnych i międzyregionalnych.
Przez miasto przechodzą drogi krajowe i wojewódzkie:
droga krajowa nr 48 Kock – Dęblin – Tomaszów Mazowiecki
droga wojewódzka nr 801 Warszawa – Dęblin – Puławy
Szkoły podstawowe
Szkoła Podstawowa Nr 2 im. Władysława Broniewskiego
Szkoła Podstawowa Nr 3 im. Marii Curie Skłodowskiej
Szkoła Podstawowa Nr 4 im. Bohaterów Lotnictwa Polskiego
Szkoła Podstawowa Nr 5 im. gen. Władysława Sikorskiego
Szkoła Podstawowa Nr 6 im. Wojska Polskiego
Gimnazja
Gimnazjum Nr 1
Gimnazjum Nr 2
Gimnazjum Nr 3
Szkoły ponadgimnazjalne
Liceum Ogólnokształcące im. 15 P.P. „Wilków”
Zespół Szkół Zawodowych Nr 1 im. Gen. F. Kleeberga
Zespół Szkół Zawodowych Nr 2 im. Marii Dąbrowskiej
Ogólnokształcące Liceum Lotnicze im. F. Żwirki i S. Wigury.
Szkoły wyższe
Wyższa Szkoła Oficerska Sił Powietrznych
Kościoły i wspólnoty wyznaniowe
Większość mieszkańców Dęblina stanowią katolicy. W mieście działają parafie rzymskokatolickie św. Piusa V, Chrystusa Miłosiernego oraz wojskowa parafia Matki Boskiej Loretańskiej. Na terenie miasta działalność duszpasterską prowadzi także zbór Kościoła Chrześcijan Baptystów, oraz Zbór Kościoła Ewangelicznych Chrześcijan, protestancka wspólnota o charakterze ewangelicznym. Działalność religijną prowadzi też zbór Świadków Jehowy posiadający Salę Królestwa.
Sport
Największym klubem sportowym w miejscowości jest występujący aktualnie w A klasie MKS "Orlęta 1925" Dęblin. Orlęta 1925 są kontynuatorem tradycji założonego w 1925 roku Wojskowego Klubu Sportowego Orlęta Dęblin. Na dzisiaj we wszystkich sekcjach klubu zrzeszonych jest ponad 200 osób w tym 100 dzieci. Drużyna szachowa Czarni Dęblin z powodzeniem występuje w II Lidze Seniorów. W miejscowości działa również klub piłkarski Gabaryty Dęblin. Drużyna występuje obecnie w B klasie. Działa też klub tenisa stołowego U-MKTS LOB Dęblin, którego dwa zespoły występują obecnie w IV Lidze Lubelskiej.
Miasta partnerskie
– Rumia, Polska
– Drohobycz, Ukraina
– Sedrina, Włochy
Sąsiednie gminy
Puławy, Ryki, Stężyca, Sieciechów.
Źródło treści i historia autorów: Wikipedia. Tekst skrócono i uporządkowano.
Tworzenie stron internetowych – Dęblin
Jeśli prowadzisz firmę obsługującą klientów z miejscowości Dęblin, możemy przygotować stronę odpowiadającą na ich najczęstsze pytania.
Serwis dla firmy obsługującej kilka miejscowości
Witryna może przedstawiać rzeczywisty obszar obsługi oraz różnice między usługami dostępnymi w poszczególnych lokalizacjach. Każda podstrona powinna odpowiadać na konkretne pytania klientów dotyczące dojazdu, zakresu prac lub kontaktu.