Jastrzębia Góra – informacje o miejscowości
Jastrzębia Góra (kaszb. Pilëce lub Jastrzãbiô Góra) – wieś letniskowa w Polsce, w województwie pomorskim, w powiecie puckim, w gminie Władysławowo, nad Morzem Bałtyckim.
Jastrzębia Góra w okresie letnim stanowi wieś turystyczną z trzema kąpieliskami.
W latach 1963–1972 osiedle. W latach 1973–2014 część miasta Władysławowo.
Jastrzębia Góra to najbardziej wysunięta na północ miejscowość Polski.
Miejscowość jest siedzibą rzymskokatolickiej parafii św. Ignacego Loyoli, należącej do dekanatu Żarnowiec w archidiecezji gdańskiej.
Położenie
Jastrzębia Góra jest położona na Pobrzeżu Gdańskim, w północno-zachodnim krańcu Pobrzeża Kaszubskiego. Sołectwo Jastrzębia Góra graniczy od wschodu z sołectwem Rozewie, od południa z sołectwem Tupadły, a od zachodu przy samym wybrzeżu z sołectwem Ostrowo.
Jastrzębią Górę charakteryzuje wybrzeże klifowe. W zachodniej części nadbrzeże dochodzi do wysokości 33,2 m n.p.m. We wschodniej części Jastrzębiej Góry znajduje się wąwóz Lisi Jar o długości ok. 350 m.
Południowo-zachodnią granicę Jastrzębiej Góry stanowi struga Czarna Woda.
Przez część miejscowości przebiega droga wojewódzka nr 215 (ul. Królewska, ul. Rozewska).
Pas wybrzeża Jastrzębiej Góry stanowi część Nadmorskiego Parku Krajobrazowego (na północ od drogi nr 215 i las na północ od Czarnej Wody). Niezabudowany obszar nadbrzeża Jastrzębiej Góry oraz tereny przy ulicach: Żarnowcowej, Puckiej, Drodze Rybackiej stanowią część specjalnego obszaru ochrony siedlisk Kaszubskie Klify. Ponadto mały wycinek terenu nad Czarną Wodą jest częścią Nadmorskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu.
Samorząd lokalny
Samorząd gminy Władysławowo utworzył jednostkę pomocniczą – sołectwo „Jastrzębia Góra” (wcześniej funkcjonowało osiedle), w skład którego wschodzi także część wsi – Lisi Jar. Organem uchwałodawczym sołectwa jest zebranie wiejskie. Organem wykonawczym jest sołtys. Powierzchnia sołectwa wynosi 260,94 ha.
Nazwa
Pierwsza wzmianka o Jastrzębiej Górze pochodzi z okresu międzywojennego, kiedy to po odzyskaniu przez Polskę niepodległości zbudowano tu pierwszy dom. Do tego momentu tereny dzisiejszej Jastrzębiej Góry były jedynie jałowymi i niedostępnymi (brak jakichkolwiek dróg dojazdowych) pastwiskami, na których wypasano gęsi. To właśnie gęsiom zawdzięcza Jastrzębia Góra swoją kaszubską nazwę – Pilëce, ponieważ mała gęś – gąska – po kaszubsku jest nazywana pila. Pilëce oznacza więc miejsce wypasania gąsek.
Po zakończeniu I wojny światowej spółka zarządzana przez Osmołowskiego zakupiła od właściciela ziemskiego Hanemanna i miejscowego rolnika Dettlaffa grunty, na których dzisiaj rozwinął się kurort. Następnie wynajęła geodetów, a ci wytyczyli granice działek budowlanych i dróg, obowiązujące do dziś. Od tego też momentu zaczęto operować nazwą Jastrzębia Góra – prawdopodobnie w nawiązaniu do leżącej kilka kilometrów na wschód, w okolicach Chłapowa, Góry Jastrzębskiej (67,8 m n.p.m.). Istnieje również hipoteza, że nazwa nawiązuje do jastrzębi, licznie zamieszkujących tutejsze nieużytki.
W czasie II wojny światowej osada nosiła niemiecką nazwę Habichtsberg, od niemieckiej nazwy Góry Jastrzębskiej (Habicht – jastrząb, Berg – góra).
XX wiek
W latach 1934–1936 przeprowadzono na terenie osady badania archeologiczne, w wyniku których odkryto ślady osadnictwa z wczesnej epoki żelaza (640-400 p.n.e.). Podczas kolejnych badań, w latach 1975–1980, odkryto kolejne ślady osadnictwa, tym razem z epoki mezolitu (8000 – 4200 p.n.e.).
W miejscowości domki letnie posiadała liczna grupa lwowian m.in. prof Tadeusz Ostrowski oraz gen. Tadeusz Rozwadowski. W Jastrzebiej Górze gen. Rozwadowski ukończył swe wspomnienia z czasów I wojny światowej.
Jastrzębia Góra uzyskała 22 maja 1963 r. prawa osiedla.
W 1973 r. została włączona w granice miasta Władysławowo.
Zabytki i obiekty historyczne
W miejscowości nie ma obiektów zabytkowych wpisanych do rejestru zabytków województwa pomorskiego. Według gminnej ewidencji zabytków przyjętej 7 kwietnia 2014 r. obiektami zabytkowymi w Jastrzębiej Górze są:
Droga „Ku słońcu” na odcinku Hallerowo – Jastrzębia Góra z XIX wieku
Obiekty powstałe w okresie dwudziestolecia międzywojennego:
Zabudowa ulicy Bałtyckiej: domy wczasowe „Maki II”, „Czajka”, „Mewa”, w której w 1930 roku przebywał Józef Piłsudski (obecnie Izba Pamięci), „Rybitwa”; pensjonaty „Marysia”, „Madonna”, „Fregata”, „Maki I”, „Victor” z 1928 roku, „Cepelia”
Zabudowa ulicy Słowackiego: domy wczasowe „Cristal”, „Faleza”, „Grzybek”, „Irena”, „Puchatek”
Zabudowa ulicy Klonowej: dworek „Echo”; pensjonat „Turkus”; dom mieszkalny nr 14
Willa Szymańskiego „Kaszubka” z 1921 r., ul. Spacerowa 1
Dom wczasowy Politechniki ul. Wiejska 8, z lat 1928–1929
Willa „Marysia” ul. Królewska 9
Pensjonat „Leśny Dworek” ul. Marynarska 9
Dom mieszkalny ul.Bukowa 5
Dom letniskowy ul. Polna 2
Kaplica rzymskokatolicka pw św. Andrzeja Boboli ul. Kaszubska 9
Pozostałe obiekty historyczne:
Willa Kazimierza Pawłowicza
Willa „Vesta”, modernistyczna z lat 30. XX wieku
Gospoda „Lisi Jar” z 1932 r. hrabiego Aleksandra de Rosset
Hotel „Zew Morza”, późnomodernistyczny, ul. Pucka 4
Turystyka
W Jastrzębiej Górze zostały zorganizowane trzy kąpieliska nadmorskie (przy ul. Bałtyckiej oraz dwa przy ul. Rozewskiej). W 2012 r. kąpielisko Jastrzębiej Góry (wejście nr 25) spełniało obowiązkowe wymogi jakościowe dla wody w kąpielisku Unii Europejskiej.
We wschodniej części osiedla znajduje się wąwóz Lisi Jar o długości ok. 350 metrów, gdzie znajduje się pomnik ku pamięci króla Zygmunta III Wazy z kulą, na której stoi rzeźba orła.
Gwiazda Północy
Najdalej wysunięty na północ punkt Polski znajduje się w Jastrzębiej Górze, niedaleko centrum miejscowości. Jego okolica jest oznaczona pomnikiem „Gwiazda Północy”. Sam pomnik, ściśle mówiąc, jest ulokowany w umownym miejscu, otoczonym deptakiem, położonym dostępnie na klifie, nieco na południe od rzeczywistego punktu ekstremalnego, znajdującego się poniżej na plaży.
Dawniej uważano, że najdalej wysuniętym na północ punktem jest pobliski przylądek Rozewie.
Dom do góry nogami
Przy Promenadzie Światowida w Jastrzębiej Górze powstał „dom do góry nogami”, w którym wszystko umieszczono odwrotnie niż w normalnym budynku.
Białe noce żeglarskie
We Władysławowie przez kilkanaście dni w czerwcu występują białe noce żeglarskie (słońce chowa się pod horyzontem, ale nie niżej niż na 12 stopni.).
Szlaki piesze
Szlak Nadmorski: Krokowa – Karwia – Ostrowo – Jastrzębia Góra – Rozewie – Władysławowo – Chałupy – Kuźnica – Jastarnia – Jurata
Szlaki konne
Wejherowo – Lubocino – Żarnowiec – Dębki – Karwia – Ostrowo – Jastrzębia Góra – Mechowo – Wejherowo
Źródło treści i historia autorów: Wikipedia. Tekst skrócono i uporządkowano.
Tworzenie stron internetowych – Jastrzębia Góra
Dla firm działających na obszarze miejscowości Jastrzębia Góra projektujemy witryny dopasowane do sposobu, w jaki klienci zamawiają usługi lub produkty.
Strona firmowa z czytelną ofertą
Porządkujemy usługi w osobnych podstronach, opisujemy zakres prac i umieszczamy dane kontaktowe tam, gdzie klient ich szuka. Formularz zapytania może zbierać informacje potrzebne do przygotowania wyceny.
Witryna z rezerwacją lub zapytaniem
Strona może pokazywać zakres usług, sposób umawiania terminów i informacje potrzebne przed wizytą. Formularz dopasowujemy do tego, czy firma przyjmuje rezerwacje, czy najpierw odpowiada na zapytania.