Węgorzewo – informacje o miejscowości
Węgorzewo (dawniej Węgobork, niem. Angerburg, lit. Ungura) – miasto w woj. warmińsko-mazurskim, w powiecie węgorzewskim, siedziba miejsko-wiejskiej gminy Węgorzewo. Od 1 stycznia 2002 miasto powiatowe.
Według danych z 31 grudnia 2014 r. miasto miało 11 661 mieszkańców.
Położenie
Według danych z 22 lipca 2015 r. powierzchnia miasta wynosiła 11 km².
W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do woj. suwalskiego, a w latach 1999–2001 do powiatu giżyckiego.
Podział administracyjny
Węgorzewo jest podzielone na:
osiedle I − położone na prawym brzegu rzeki Węgorapy
osiedle II – położone na lewym brzegu rzeki Węgorapy,
Istnieje też nieoficjalny podział miasta, w którym wyróżnia się:
• osiedle Kopernika − położone w sąsiedztwie kościoła Matki Bożej Fatimskiej
• osiedle Chrobrego − położone przy ulicach Bolesława Chrobrego i Jana Pawła II, przy Komendzie Powiatowej Policji,
• osiedle Południe - rejon domów jednorodzinnych położony przy drodze krajowej nr 63
Częściami miasta Węgorzewa są Sobin i Janówko.
Historia
Krzyżacy w 1312 r. zbudowali w pobliżu miejsca wypływu Węgorapy z Mamr drewniany zamek, zwany Angerburg, przy którym w 1335 r. powstała osada przyzamkowa. Zamek został spalony w 1365 r. w czasie najazdu Litwinów. Nowy zamek usytuowano w tym samym miejscu. W XV wieku, niedaleko zamku, powstała nowa osada nazywana początkowo Gieratową Wolą, potem Nową Wolą. Próba lokacji miasta w 1412 r. nie powiodła się. W roku 1479 biskup warmiński Łukasz Watzenrode wydał pozwolenie na wybudowanie w osadzie kaplicy. W 1510 r. w dokumentach wymieniana jest osada Gerothwohl (Geratowa Wola), później zwana Nowa Wsią, której przywilej lokacyjny wydano w 1514. Nowa Wieś była zaczątkiem miasta, a 4 kwietnia 1571 miejscowość uzyskała prawa miejskie, nadane przez księcia Albrechta Fryderyka Hohenzollerna.
W 1656 miasto zostało doszczętnie zniszczone w czasie najazdu sprzymierzonych z Rzecząpospolitą Tatarów. Po tych zniszczeniach i wyludnieniach rozwijało się wskutek żywiołowej kolonizacji polskich osadników z Mazowsza. W tym czasie nosiło dwie nazwy: niemiecką Angerburg (od nazwy zamku) i polską Węgobork (przyswojenie nazwy niemieckiej). Kolejną klęskę miasto przeżyło w latach 1709–10 w czasie epidemii dżumy, w której wyniku zmarło niemal 13 tysięcy mieszkańców miasta i całego starostwa węgorzewskiego. W 1730 wprowadzono oświetlenie ulic latarniami. W 1734 r. na węgorzewskim zamku gościł król Stanisław Leszczyński – uciekał z kraju przed wojskami rosyjskimi, które wyniosły na tron polski Augusta III Sasa. Z Węgorzewa Stanisław Leszczyński udał się do Francji.
W roku 1740 arianin inżynier Jan Władysław Suchodolec (syn Samuela Suchodolskiego ze Starej Różanki) zbudował wodociąg. Woda doprowadzona była do studzien miejskich i do najwyższych pięter węgorzewskiego zamku. W 1829 r. otwarto pierwsze na Mazurach seminarium nauczycielskie, kształcące niemiecką kadrę nauczycielska. Ożywienie miasta spowodował rozwój żeglugi na jeziorach mazurskich i wybudowanie linii kolejowej. Do 1945 r. Węgorzewo było węzłem kolejowym, z którego rozchodziło się pięć linii (do dziś została tylko jedna do Kętrzyna, ale w 1992 zawieszono ruch osobowy). W czasie I wojny światowej toczyły się w okolicy walki między wojskami niemieckim a rosyjskimi. W latach międzywojennych Węgorzewo stało się popularnym letniskiem i ośrodkiem sportów wodnych. W 1945 r. zabudowa miasta zniszczona została w około 80% przez Armię Czerwoną.
W 1945 r. miasto włączone zostało do Polski pod nazwą Węgorzewo. Jego dotychczasowa, niemiecka ludność zastąpiona została polskimi przesiedleńcami. W miejscowości działało Państwowe Gospodarstwo Rybackie Węgorzewo.
Od 2002 Węgorzewo pełni funkcje miasta powiatowego.
Zabytki i turystyka
Zamek krzyżacki z 1398 r., przebudowany w pierwszej połowie XVIII w. w stylu barokowym. W połowie XIX w. zamek został zaadaptowany na sąd i więzienie. Po zniszczeniach w czasie II wojny światowej odbudowany i przeznaczony na cele kulturalne. Jest to budowla trójskrzydłowa, obejmująca nieregularny dziedziniec, otwarta w stronę rzeki Węgorapy. W skrzydle północnym znajduje się brama wjazdowa. Zachowała się także okrągła baszta;
późnogotycki kościół św. Piotra i Pawła z lat 1605–11, powiększony o transept w 1729 r. i dobudowaną wieżę w połowie XVIII w., hełm z latarnią z 1826 r. Późnorenesansowe wyposażenie wnętrza, ołtarz główny i ambona z XVII w. Nad portalem wieży umieszczone są herby barona Fryderyka zu Dohna i Andrzeja von Kreutzena – fundatorów kościoła. Obok płyta nagrobna starosty Hansa von Auera, z 1659 r.;
ratusz z XIX w. przy ul. Zamkowej, przed wojną budynek Urzędu Finansowego, obecnie siedziba Urzędu Miasta i Gminy;
kamieniczki z XIX w. przy ulicach Zamkowej, Teatralnej, Pionierów i placu Wolności;
pałac i park z 1. połowy XIX w.;
budynek Szkoły Podstawowej nr 1 (dawniej garnizon) z XIX w.;
budynek dworca kolejowego z XIX w.;
kompleks budynków Jednostki Wojskowej z XIX w.;
kompleks budynków dawnego zakładu Betehsda z XIX w.;
dawne cmentarze Betehsdy z XVIII w. przy ul. Teatralnej i Rolnej
dwie kaplice cmentarne z przełomu XIX/XX w.;
cerkiew prawosławna z początku XX wieku (parafialna) – dawna kaplica baptystów;
kościół Dobrego Pasterza wybudowany w latach 1912–13;
kościół bizantyjsko-ukraiński św. Krzyża z lat 1930–33;
Muzeum Kultury Ludowej przy ul. Portowej;
jezioro Mamry;
Kanał Młyński;
przystań rybacka i jachtowa, kursują tu statki pasażerskie.
Wspólnoty wyznaniowe
Na terenie miasta działalność religijną prowadzą:
Kościół Rzymskokatolicki (Parafia Świętych Apostołów Piotra i Pawła w Węgorzewie, wojskowa Parafia św. Barbary oraz prowadzone przez księży Salwatorian Parafia Dobrego Pasterza w Węgorzewie oraz Parafia Matki Bożej Fatimskiej w Węgorzewie)
Polski Autokefaliczny Kościół Prawosławny (parafia Świętych Apostołów Piotra i Pawła
Kościół katolicki obrządku bizantyjsko-ukraińskiego (Cerkiew Świętego Krzyża w Węgorzewie)
Kościół Chrześcijan Baptystów
Kościół Ewangelicko-Augsburski
Kościół Zielonoświątkowy
Świadkowie Jehowy (zbór).
Demografia
Piramida wieku mieszkańców Węgorzewa w 2014 roku .
Szkoły Podstawowe
• Szkoła Podstawowa nr. 1 im. Mikołaja Kopernika w Węgorzewie
• Szkoła Podstawowa nr. 2 im. Janusza Korczaka w Węgorzewie
• Specjalny Ośrodek Szkolno-Wychowawczy w Węgorzewie
Gimnazja
• Gimnazjum im. Jerzego Andrzeja Helwinga w Węgorzewie
Szkoły Ponadgimnazjalne
• Liceum Ogólnokształcące im. Gen. Mariusza Zaruskiego w Węgorzewie
• Technikum w Węgorzewie
• Zespół Szkół Zawodowych w Węgorzewie
• Zasadnicza Szkoła Zawodowa Specjalna
Szkoły dla Dorosłych
• Liceum dla Dorosłych
• Szkoła Policealna
Kultura
W mieście swoją siedzibę ma Węgorzewskie Centrum Kultury organizujące imprezy miejskie. Najbardziej znane to:
-Dni Węgorzewa
-Kaziuki nad Węgorapą
-Międzynarodowy Festiwal Dziecięcych i Młodzieżowych Zespołów Folklorystycznych Mniejszości Narodowych
-Regionalny Festiwal Kultury Łowieckiej
-Naturalnie Mazury Festiwal Music & More
-Międzynarodowy Jarmark Folkloru
Media
• Węgorzewo.tv
• Gazeta Olsztyńska z dodatkiem Węgorzewski Tydzień
Sport
W mieście swą siedzibę ma klub piłkarski „Vęgoria” Węgorzewo. W sezonie 2006/2007 grał w klasie okręgowej, w I grupie warmińsko-mazurskiej. Zajął w niej 2.miejsce i po barażach z Romintą Gołdap (3:0 w, 1:1 d) awansował do IV ligi warmińsko-mazurskiej. Po reformie rozgrywek, awansował do III ligi podlasko-warmińsko-mazurskiej, w której grał 3 sezony (2008/2009–2010/2011). W tym ostatnim sezonie „Vęgoria” spadła do IV ligi warmińsko-mazurskiej, w której grała w sezonach 2011/2012–2013/2014. Obecnie gra w klasie okręgowej.
Sportowcy
• Dorota Kozakiewicz (kajakarstwo) • Katarzyna Kozakiewicz (kajakarstwo) • Marcin Tokarz (lekkoatletyka) • Izabela Mendyk (lekkoatletyka) • Klaudia Nazarowicz (lekkoatletyka) • Jakub Moskal (lekkoatletyka) • Hubert Dunin Borkowski (lekkoatletyka)
E-sport
W Węgorzewie działa również uczniowski klub e-sportowy „Elovego”, skupiający się na promocji e-sportu i ocieplaniu wizerunku gier komputerowych w Polsce. Klub ma na swoim koncie organizację turnieju e-sportowego „Elovego E-Sports Cup – Turniej Counter Strike GO”, w którym wzięło udział 16 drużyn z całej Polski.
Siły Zbrojne Rzeczypospolitej Polskiej
Miasto Węgorzewo jest miastem garnizonowym. Rozmieszczony jest tutaj 11 Mazurski Pułk Artylerii im. gen. Józefa Bema.
Transport
Główne ciągi transportowe
ul. S. Jaracza – ul. Zamkowa – ul. gen. J. Bema – ul. Łuczańska
ul. Armii Krajowej
pl. Grunwaldzki – ul. 11 Listopada
Główne skrzyżowania
pl. Grunwaldzki
ul. Zamkowa – ul. Armii Krajowej
ul. Zamkowa – ul. 3 Maja
Trasy wylotowe
ul. Łuczańska ⇒ droga krajowa nr 63 – Giżycko, Łomża, dalej droga krajowa nr 61 Warszawa
ul. Stefana Jaracza ⇒ droga wojewódzka nr 650 – Kętrzyn, dalej Olsztyn
ul. Armii Krajowej ⇒ droga krajowa nr 63 – Rudziszki
ul. 11 Listopada ⇒ droga wojewódzka nr 650 – Gołdap, dalej Suwałki
ul. Jasna ⇒ Kal
al. Wojska Polskiego ⇒ Stręgiel
Drogi krajowe i wojewódzkie przebiegające przez miasto
63 – Sławatycze – Węgorzewo – Rudziszki; w mieście: ul. Armii Krajowej – ul. Zamkowa – ul. gen. J. Bema – ul. Łuczańska
650 – Stara Różanka – Węgorzewo – Gołdap; w mieście: ul. S. Jaracza – ul. Zamkowa – ul. Targowa – ul. 11 Listopada
Przejście graniczne Perły – Kryłowo w gminie Węgorzewo to planowane polsko-rosyjskie drogowe przejście graniczne dla małego ruchu graniczego.
Transport zbiorowy
Do Węgorzewa obecnie nie docierają pociągi pasażerskie PKP – ruch pasażerski został zawieszony w 1992 roku, a towarowy – w 2000 roku. Najbliższa stacja kolejowa z czynnym ruchem pasażerskim PKP znajduje się w pobliskim Giżycku. Jednak w latach 2008–09 w okresie wakacji i we wrześniu (w soboty i niedziele) odbywały się kursy pociągów turystycznych pod zarządem Stowarzyszenia Hobbystów Kolejowych, a od 2013 roku pod zarządem Stowarzyszenia Kolejowych Przewozów Lokalnych (2013 – w weekendy, 2014 i 2016 – codziennie). Lokalne i dalekobieżne połączenia autobusowe obsługiwane są przez Arriva – Oddział w Węgorzewie. Ważną rolę odgrywa również PPKS Suwałki. Węgorzewo posiada dalekobieżne połączenia autobusowe z Warszawą, Gdańskiem, Olsztynem, i Suwałkami. Lokalne autobusy kursują do Gołdapi, Giżycka, Kętrzyna i miejscowości powiatu węgorzewskiego.
Współpraca międzynarodowa
Miasta i gminy partnerskie:
Leffrinckoucke (Francja) – od 1996
Rottenburg (Niemcy) – od 1996
Jaworów (Ukraina) – od 1996
Czerniachowsk (Rosja) – od 1996
Niemenczyn (Litwa) – od 2008
Źródło treści i historia autorów: Wikipedia. Tekst skrócono i uporządkowano.
Tworzenie stron internetowych – Węgorzewo
Dla firm działających na obszarze miejscowości Węgorzewo projektujemy witryny dopasowane do sposobu, w jaki klienci zamawiają usługi lub produkty.
Strona usługowa z portfolio
Realizacje można uporządkować według rodzaju zlecenia i opisać zakres każdej z prac. Klient może przejść z przykładu realizacji do odpowiedniej usługi i wysłać zapytanie.
Wizytówka internetowa dla lokalnej firmy
Na stronie można zebrać godziny pracy, obszar obsługi i odpowiedzi na pytania, które klienci najczęściej zadają przed kontaktem. Projekt układu uwzględnia wygodne korzystanie z witryny na telefonie.