Sokołów Podlaski – informacje o miejscowości
Sokołów Podlaski – miasto we wschodniej Polsce, w województwie mazowieckim, siedziba powiatu sokołowskiego i siedziba władz gminy wiejskiej Sokołów Podlaski. Leży nad rzeką Cetynią.
31 grudnia 2012 r. miasto miało 18 732 mieszkańców.
Położenie
Położone jest we wschodniej części województwa mazowieckiego, na Południowym Podlasiu, w północno-zachodniej części Wysoczyzny Siedleckiej.
Miasto położone jest w odległości:
99 km od Warszawy, 62 km od Mińska Mazowieckiego i 17 km od Węgrowa (kierunek zachodni i południowo-zachodni),
28 km od Siedlec (kierunek południowy),
157 km od Lublina (kierunek południowy),
48 km od Siemiatycz w tym 30 km od Drohiczyna (kierunek wschodni),
160 km od Białegostoku (kierunek północno-wschodni),
98 km od Łomży (kierunek północny).
Według danych z roku 2002 Sokołów Podlaski ma obszar 17,5 km², w tym:
użytki rolne: 66%
użytki leśne: 0%
Według danych z 1 stycznia 2011 r. powierzchnia miasta wynosiła 17,51 km². Miasto stanowi 1,55% powierzchni powiatu.
Sąsiednie gminy: Gmina Sokołów Podlaski, Węgrów, Jabłonna Lacka, Sterdyń, Bielany, Repki, Kosów Lacki, Sabnie.
Było to miasto prywatne położone w ziemi drohickiej województwa podlaskiego. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do województwa siedleckiego.
Demografia
Dane z 13 listopada 2005:
Piramida wieku mieszkańców Sokołowa Podlaskiego w 2014 roku.
Historia
Początki osadnictwa na tych terenach sięgają VI w. n.e. Sokołów należy do tej części Podlasia, która ze względu na swe położenie była typową rubieżą osadniczo – kulturową. Na tym terenie trwały walki prowadzone przez wczesnofeudalne państwo polskie i ruskie, zakon krzyżacki, Jaćwingów i Litwę. Dzieje polityczne tych ziem miały więc wpływ na ich rozwój kulturowy i osadniczy. Dla określenia wpływów kulturowych i etnicznych oraz struktury osadnictwa prowadzono badania archeologiczne. Okres wczesnego średniowiecza na tym terenie reprezentują dość liczne stanowiska archeologiczne. Dokładnie odtworzono zarówno fazy zasiedlania, jak i konstrukcje obronne i mieszkalne powstających osad. Znaleziono dowody na istnienie na tym terenie osady w VI i VII w. n.e. Ceramika, żelazne okucia, klamry, paciorki, skoble oraz liczne przedmioty z wyposażenia pochówków świadczą o kulturze, obyczajach i obrzędach odprawianych ku czci zmarłych. Przedstawiciele Muzeum Archeologicznego w Warszawie prowadzili badania na terenie Sokołowa (Przeździatka), na dużym cmentarzysku z grobami podkloszowymi. W Muzeum Archeologicznym znajduje się ładny okaz dwuściennej siekiery krzemiennej kultury ceramiki sznurowej. Wynika badań potwierdzają, że w miejscu dawnego gródka, początkowo ruskiego, później polskiego w dolinie rzeki Cetynii poprzez stopniowe zasiedlanie powstała osada – Sokołów.
Położony na szlaku wielkim litewskim gródek otrzymał prawa miejskie w 1424 roku, z rąk Wielkiego Księcia Litewskiego Witolda. Sokołów, wraz z wsiami Kupientyn i Rogów, został własnością Mikołaja Sepieńskiego z Sepna – sekretarza i dworzanina księcia.
W roku 1508 nowym właścicielem miasta został Stanisław Kiszka. W rękach rodziny Kiszków Sokołów pozostawał do 1592 roku, kiedy to przeszedł w ręce Radziwiłłów. Czas, kiedy właścicielami miasta byli Kiszkowie i Radziwiłłowie, to okres świetności w dziejach miasta, przerwany przez najazd szwedzki. Podczas „potopu” miasto zostało znacznie zniszczone.
Ostatnim właścicielem Sokołowa z rodu Radziwiłłów był książę Bogusław Radziwiłł. W 1668 roku właścicielem miasta został Jan Krasiński, a w 2. poł. XVIII wieku – Ignacy Ogiński, marszałek Wielkiego Księstwa Litewskiego. Pod panowaniem rodu Ogińskich w Sokołowie rozwijało się rzemiosło. Michał Kleofas Ogiński sprowadził rzemieślników francuskich, którzy rozpoczęli produkcję chustek jedwabnych, kapeluszy, kobierców, płótna i pasów słuckich.
Po trzecim rozbiorze Polski miasto znalazło się w zaborze austriackim, a po wojnie polsko-austriackiej, w 1809, wróciło do Księstwa Warszawskiego. W roku 1833 dobra sokołowskie, wraz z miastem, nabył od Michała Kleofasa Ogińskiego dziedzic okolicznych wsi, Karol Kobyliński, który 10 lat później sprzedał je Elżbiecie z Lorentzów Hirschman. Właścicielka, wraz ze spółką akcjonariuszy, wybudowała cukrownię „Elżbietów” (1845) w Przeździatce. W 1890 fabryka zatrudniała już 600 robotników.
W rejonie sokołowskim działało wielu sławnych przywódców powstania styczniowego, między innymi słynny ksiądz Stanisław Brzóska. Został on aresztowany wraz z adiutantem, Franciszkiem Wilczyńskim we wsi Sypytki i skazany przez władze carskie na śmierć przez powieszenie. Wyrok wykonano na rynku w Sokołowie 23 maja 1865. W 1925 roku na miejscu stracenia wzniesiono granitowy pomnik.
W roku 1867 Sokołów przeszedł na własność państwa i został miastem powiatowym, a w roku 1887, po wybudowaniu linii kolejowej, stał się ważnym węzłem komunikacyjnym. W latach 1845–1890 podwoiła się liczba mieszkańców. Stało się to dzięki napływowi imigrantów, głównie Żydów, którzy, będąc w większości rzemieślnikami i kupcami, wnieśli poważny wkład w dalszy rozwój miasta. W tym okresie w Sokołowie, oprócz cukrowni, była też fabryka octu i świec, sześć wiatraków, pięć garbarni, dwie olejarnie i cegielnia. Swoje warsztaty miało tu 200 kuśnierzy, 500 szewców i około 200 innych rzemieślników.
W czasie II wojny światowej Sokołów poniósł ciężkie straty. W wyniku działań wojennych drastycznie zmalała liczba ludności. W sierpniu 1941 roku powstało w mieście getto, które istniało do końca września 1942 roku. Znaczną liczbę ludności żydowskiej, która przed wojną stanowiła 60% ludności Sokołowa (6000 z 10000 mieszkańców), wymordowano w getcie, pozostałych wywieziono do obozu zagłady w Treblince. Działania wojenne zniszczyły 30% budynków mieszkalnych i 70% gmachów urzędowych.
30 września 2007 roku, na skwerze Najświętszej Marii Panny, przy sokołowskiej konkatedrze, odsłonięto pomnik, upamiętniający żołnierzy Armii Krajowej i struktur poakowskich Obwodu Sokołów Podlaski, 6 Brygady Wileńskiej AK kpt., Młota” oraz cywilnych mieszkańców powiatu sokołowskiego, poległych w walce z komunistycznym zniewoleniem w latach 1944–1953.
Wyzwolenie miasta nastąpiło 8 sierpnia 1944 roku. W latach 1946–1951 odbudowano zakłady – cukrownię, mleczarnię i spółdzielnia pracy kuśnierskiej. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do województwa siedleckiego. Od reformy administracyjnej z 1999 roku Sokołów Podlaski jest ponownie siedzibą powiatu sokołowskiego, w skład którego wchodzi dziewięć gmin (Sokołów Podlaski, Sterdyń, Repki, Bielany, Jabłonna Lacka, Sabnie, Ceranów, Kosów Lacki) i dwa miasta (Sokołów Podlaski i Kosów Lacki).
Zabytki
kapliczka drewniana z figurą św. Jana Nepomucena z 1802 roku, ul. Siedlecka
pałac murowany z 1857 roku, proj. Henryk Marconi
dawna synagoga z 2 poł. XIX w. przebudowana po 1945 roku
pomnik księdza generała Stanisława Brzóski z 1925 roku ustawiony w miejscu egzekucji ostatnich powstańców styczniowych
kościół Salezjanów św. Jana Bosco z lat 1935–1939 w stylu modernistycznym, proj. Bruno Zborowski
kościół pw. Niepokalanego Serca Najświętszej Marii Panny (konkatedra) z 1948–1953 wybudowany w stylu neogotyckim wg projektu Aleksandra Boniego. We wnętrzu kropielnica z XVI wieku. Kościół powstał w miejscu zniszczonego w 1944 roku kościoła pw. św. Michała z 1806 r.
klasycystyczna dzwonnica z XIX w.
Synagoga w Sokołowie Podlaskim, ul. Długa 29
Synagoga w Sokołowie Podlaskim (ul. Magistracka 4)
Stary cmentarz żydowski w Sokołowie Podlaskim
Nowy cmentarz żydowski w Sokołowie Podlaskim
Cerkiew Opieki Matki Bożej w Sokołowie Podlaskim
drewniany dom z poł. XIX w., ul. Długa 55
drewniany dom z pocz. XIX w., ul. Repkowska 30
cmentarz rzymskokatolicki z 1 poł. XIX w., ul. Chopina
Kościoły
Konkatedra pw. Niepokalanego Serca Najświętszej Marii Panny
Kościół pw. św. Jana Bosco
Sanktuarium pw. Miłosierdzia Bożego
Kościół pw. św. Siostry Faustyny
Gospodarka
Zakłady przemysłu mięsnego, które powstały tu w latach 70. Obecnie, po prywatyzacji, Zakłady Mięsne „Sokołów” SA stały się jednym z największych przedsiębiorstw tego typu w Europie.
Przedsiębiorstwo STALFA powstało w 1995 roku, produkuje konstrukcje stalowe.
Okręgowa Spółdzielnia Mleczarska w Sokołowie Podlaskim rozpoczęła działalność w roku 1945, jest producentem przetworów mlecznych.
Na terenie miasta znajdują się placówki sklepów sieci: Topaz, Biedronka, Gama, Tesco, Lux.
Przedsiębiorstwo Usług Inżynieryjno-Komunalnych PUiK – zajmujący się m.in. dostarczeniem wody pitnej, prowadzeniem wysypiska śmieci, produkcją energii cieplnej.
Zakłady Maszyn Elektrycznych „Wamel” Sp. z o.o. – producent silników elektrycznych małej mocy.
Transport
W mieście krzyżują się drogi krajowe i wojewódzkie:
62 Siemiatycze-Drohiczyn-Sokołów Podlaski-Węgrów-Włocławek-Strzelno
63 Węgorzewo-Orzysz-Kolno-Łomża-Sokołów Podlaski-Siedlce-Sławatycze
627 Sokołów Podlaski-Ostrów Mazowiecka-Ostrołęka
Publiczny transport zbiorowy
Przedsiębiorstwo PKS „Sokołów” SA
Linia kolejowa PKP czynna dla ruchu towarowego
Przewozy Pasażerskie „Stanmar”
Przedszkola
Miejskie Przedszkole nr 2
Miejskie Przedszkole nr 3
Miejskie Przedszkole nr 4
Miejskie Przedszkole nr 5 „Kubusia Puchatka”
Niepubliczne Przedszkole Sióstr Salezjanek
Szkoły podstawowe
Publiczna Szkoła Podstawowa nr 1 im. Janusza Kusocińskiego
Publiczna Szkoła Podstawowa nr 2
Publiczna Szkoła Podstawowa nr 4 im. ks. gen. Stanisława Brzóski
Gimnazja
Gimnazjum nr 1 im. Pawła Kamińskiego
Gimnazjum nr 2 im. Mikołaja Kopernika
Salezjańskie Gimnazjum
Szkoły ponadgimnazjalne
Zespół Szkół nr 1 im. Krzysztofa Kamila Baczyńskiego
Zespół Szkół nr 2 im. Władysława Stanisława Reymonta
Liceum Ogólnokształcące im. Marii Skłodowskiej-Curie
Salezjańskie Liceum Ogólnokształcące im. Henryka Sienkiewicza
Inne szkoły
Zespół Szkół Specjalnych im. Jana Pawła II
Policealna Szkoła Medyczna
Policealne Studium Zawodowe: Finanse i Rachunkowość
Policealne Studium Zawodowe TWP: Technik Ekonomista
Szkoły językowe
Szkoła Języka Angielskiego – English Language School
English First – ośrodek szkoleniowy
Szkoła Języków Obcych – SJO
Kultura
SOK – Sokołowski Ośrodek Kultury
Kino „Sokół” (Sala widowiskowa), Formacja Tańca Towarzyskiego „FTT Contra”, Studio Tańca Nowoczesnego „Black Code Dance Studio”, Koło Teatralne „Dowolnym Sposobem”, Capoeira, Zespół Pieśni i Tańca „Sokołowianie”, Klub literacki „Erato”, Koła plastyczne oraz muzyczne i teatralne.
Stowarzyszenie Oratorium im. bł. Filipa Rynaldiego
Sokołowski Uniwersytet Trzeciego Wieku
Prywatny Skansen Mariana Pietrzaka
Zespół bluesowo/jazzowy Radek Blues Band
Osiedla blokowe
Os. Syndykat
Os. Zory – starsza i nowsza część
Os. Miłosna/Spółdzielcza
Os. Gałczyńskiego/Wyspiańskiego
Os. Marii Skłodowskiej-Curie
Os. przy ul. Wiejskiej
Os. Cukrownia/Oleksiaka-Wichury
Bloki os. przy ul. Wolności
Bloki os. przy ul. Chopina
Bloki os. przy ulicach Piłsudskiego/Bosco
Bloki os. przy ulicach Bartoszowa i Wilczyńskiego
Bloki z ul. Targowej
Media lokalne
Gazeta Podlasia
Wieści Sokołowskie
Gazeta Sokołowska
Portale internetowe:
Zyciesokolowa.pl
Telewizja kablowa:
Sokołowska Telewizja Kablowa
Wspólnoty wyznaniowe
Parafia św. Jana Bosko w Sokołowie Podlaskim
Parafia Miłosierdzia Bożego w Sokołowie Podlaskim
Parafia Niepokalanego Serca Najświętszej Maryi Panny w Sokołowie Podlaskim
Chrześcijański Zbór Świadków Jehowy (Sala Królestwa)
Sport i rekreacja
OSiR – Ośrodek Sportu i Rekreacji Miejska kryta pływalnia przy ul. Bulwar, KS Neptun, Sekcja kolarska „Grzybek” Sokołów Podlaski, Miejski Klub Koszykarski MKK „OSiR” Sokołów Podlaski, Klub Piłkarski „Akademia Piłkarska”, Miejski Ludowy Klub Podnoszenia Ciężarów w Sokołowie Podlaskim.
SL Salos – Stowarzyszenie Lokalne Salezjańskiej Organizacji Sportowej Tenis stołowy Piłka nożna Piłka siatkowa Rekreacja
Klub piłkarski MKS „Podlasie” Sokołów Podlaski
Podlaskie Towarzystwo Szachowe
Klub Kyokushin Karate
Klub Strzelectwa Sportowego „Sokół”
Klub Tenisa Ziemnego – KKS „Bonus”
Klub MMA FIGHT CLUB
Klub Krav Maga & Kapap
Wyróżnienia
Stolica Kulturalna Mazowsza 2004
Współpraca międzynarodowa
Miasta i gminy partnerskie:
Źródło treści i historia autorów: Wikipedia. Tekst skrócono i uporządkowano.
Tworzenie stron internetowych – Sokołów Podlaski
Chcesz przedstawić ofertę klientom z miejscowości Sokołów Podlaski? Pomagamy uporządkować treść i zaprojektować ścieżkę od zapoznania się z usługą do kontaktu.
Wizytówka internetowa dla lokalnej firmy
Na stronie można zebrać godziny pracy, obszar obsługi i odpowiedzi na pytania, które klienci najczęściej zadają przed kontaktem. Projekt układu uwzględnia wygodne korzystanie z witryny na telefonie.
Modernizacja istniejącej witryny
Przy przebudowie porządkujemy menu, aktualizujemy prezentację oferty i planujemy przekierowania ze zmienianych adresów. Warto zacząć od podstron, z których klienci najczęściej przechodzą do kontaktu.