Elbląg – informacje o miejscowości
Elbląg (łac. Elbinga, Elbingus, niem. Elbing, prus. Elbings, kaszb. Jelbiąg, Elbiąg, rus. Эльблонг) – miasto na prawach powiatu w województwie warmińsko-mazurskim, siedziba władz powiatu elbląskiego i gminy wiejskiej Elbląg, ale miasto nie wchodzi w ich skład, stanowiąc odrębną jednostkę samorządu terytorialnego. Od 1992 stolica diecezji elbląskiej. Najstarsze miasto w województwie, jedno z najstarszych w Polsce (rok założenia 1237, prawa miejskie 1246). Miasto posiadało prawo do czynnego uczestnictwa w akcie wyboru króla. Także najniżej położone miasto w Polsce. Leży u ujścia rzeki Elbląg do Zalewu Wiślanego. Według danych GUS na dzień 30 czerwca 2016 roku populacja Elbląga wynosiła 121 412 mieszkańców.
Elbląg to ośrodek przemysłu ciężkiego (Scana Zamech zajmująca się produkcją śrub napędowych do statków oraz General Electric z Zakładem Metalurgicznym i Zakładem Turbin), przemysłu spożywczego (browar wchodzący w skład Grupy Żywiec), przemyslu meblarskiego, również turystycznego (Kanał Elbląski ze słynnymi pochylniami). Największy jednak rozwój miasta przypadał na okres od 1 czerwca 1975 do 31 grudnia 1998, kiedy Elbląg był stolicą województwa. Miał wtedy miejsce znaczny napływ ludności do miasta.
Przez obwodnicę Elbląga przebiegają dwie drogi krajowe: S7 łącząca Elbląg z Gdańskiem, Warszawą i Krakowem oraz S22 będąca najkrótszą drogą łączącą zachód i wschód Europy. Od Elbląga na wschód obie drogi mają status drogi ekspresowej. Obecnie trwa budowa drogi ekspresowej z Elbląga do Gdańska dzięki, czemu czas podróży między miastami skróci się do ok. 30 minut.
Dzięki dotacjom z Unii Europejskiej rozbudowywany jest port morski, sieć tramwajowa, a także odbudowywane Stare Miasto. Jednocześnie budowane są nowe osiedla mieszkaniowe: Modrzewina-Północ, Krasny Las, Dąbrowa oraz przemysłowa Modrzewina-Południe.
Elbląg jest jednym z najlepiej spenetrowanych archeologicznie polskich miast. Dzięki temu elbląskie muzeum posiada unikatowe eksponaty (np. średniowieczną windę).
Nazwa
Nazwa Elbląg pochodzi od rzeki Ilfing (dzisiaj rzeka Elbląg), nazwaną tak przez podróżnika Wulfstana w 890 roku. Miasto przejęło nazwę (Elbing) od rzeki w 1237 roku.
Spis geograficzno-topograficzny miejscowości leżących w Prusach z 1835 roku, którego autorem jest J.E. Muller notuje nazwy miejscowości we fragmencie: „Elbing (Elbinga, poln. Elbiag, auch Elblag)”.
Średniowiecze
Niedaleko miejsca, w którym do IX wieku znajdowała się pruska osada handlowa Truso, wiosną 1237 roku Krzyżacy pod dowództwem Hermanna von Balka wybudowali na wyspie u ujścia rzeki Elbląg niewielki drewniano-ziemny gródek. Po tym gdy fortyfikacja ta została prawdopodobnie zniszczona przez plemiona pruskich Pogezanów, Krzyżacy po roku 1240 przenieśli się w miejsce dzisiejszego Starego Miasta, w którym w miejscu dzisiejszego Podzamcza istniała już osada zasiedlona od połowy X wieku. Do osady, której nazwa wywodziła się od pruskiej nazwy rzeki Ilfing, Krzyżacy sprowadzili kolonistów niemieckich i stąd prowadzili ekspansję militarną w kierunku ziem zamieszkanych przez Prusów. W 1242 roku Elbląg był jednym z nielicznych miejsc, które oparły się atakom Prusów w trakcie I powstania pruskiego i najazdowi księcia gdańskiego Świętopełka II, co oznacza, że już wtedy miejsce to musiało być ufortyfikowane. Osada ta już pod panowaniem zakonu krzyżackiego, bardzo szybko, bo już w 1246 roku, uzyskała przywilej miejski na prawie lubeckim, a także znacznie większe przywileje niż sąsiednie miasta lokowane na prawie chełmińskim. Podobnie jak w innych państwach nadbałtyckich ulice wytyczono prostopadle do rzeki, a przecinająca je w poprzek ulica stanowiła rynek. W latach 1245–1248 rozpoczęto budowanie murowanego zamku, który w 1251 roku został siedzibą mistrza krajowego – dzięki temu przez pierwsze 70 lat Elbląg był najważniejszym ośrodkiem życia miejskiego, jedynym portem morskim oraz podstawową bazą militarną organizującego się państwa krzyżackiego. W 1246 roku po raz pierwszy pojawiła się wzmianka o komturze elbląskim o imieniu Aleksander.
Zbudowany na południe od miasta w okolicach ujścia rzeki Kumieli do rzeki Elbląg zamek krzyżacki był uważany za najpotężniejszy i najpiękniejszy zamek zakonny po zamku w Malborku. Do czasu wybudowania tego ostatniego, pełnił do 1309 roku rolę centrum administracyjnego państwa krzyżackiego i był miejscem spotkań kapituły pruskiej.
Elbląg oparł się plemionom Prusów podczas II powstania pruskiego w latach 1260–1274. Po założeniu i rozbudowie Malborka oraz przeniesieniu z Wenecji na malborski zamek w 1309 r. siedziby wielkiego mistrza zamek elbląski stał się w 1312 roku siedzibą wielkiego szpitalnika zakonu i jednocześnie komtura elbląskiego. Źródłem zamożności miasta było nadanie mu przez Krzyżaków znacznych posiadłości na Żuławach i Wzniesieniu Elbląskim.
Podstawą rozwoju miasta był handel morski, który powodował napływ nie tylko towarów, ale i osadników z różnych krajów. W Elblągu osiedlali się Meklemburczycy i Lubeczanie, Holendrzy, licznie przybywali Westfalczycy mniej licznie Ostfalczycy (upraszczając Sasi), Anglicy, Francuzi i Szkoci.
Miasto żywo uczestniczyło w życiu Hanzy. Kupcy elbląscy zasiadali w mieście kantorowym Brugii i decydowali o przyjmowaniu do związku kolejnych miast. Także Krzyżacy doceniali wagę Elbląga, wznosząc tu wielki zamek, zniszczony w czasie wojny trzynastoletniej.
Od połowy XIV wieku Elbląg zaczął stopniowo tracić na znaczeniu w stosunku do innych pruskich miast portowych. Wpłynęło na to wiele czynników. Po podboju Prusów Elbląg przestał być wojenną bazą wypadową na wschód, a po zagarnięciu przez Krzyżaków Pomorza Gdańskiego i ustanowieniu stolicy państwa w Malborku, Elbląg stracił charakter głównego ośrodka politycznego i gospodarczego państwa. Skierowanie głównego ujścia Wisły ku Gdańskowi utrudniło żeglugę do Elbląga, a rozwój korzystniej położonego Gdańska zaczął przyciągać do niego większość statków z północy i zachodu Europy. Silnym ciosem dla miasta było założenie przez Krzyżaków konkurencyjnego Nowego Miasta Elbląg w 1337 r. i nadanie mu przywileju lokacyjnego w dziesięć lat później.
Od końca XIV wieku Elbląg stopniowo tracił znaczenie na rzecz Gdańska, który później zmonopolizował handel polskim zbożem. Do osłabienia pozycji miasta przyczyniła się także przyroda. Przejścia morskie przez Mierzeję Wiślaną stopniowo się zamulały, co uniemożliwiało coraz większym statkom wpłynięcie do portu. Jednak regres nie był tak znaczny, jak się dotychczas sądziło. Dowodem są licznie zgromadzone obiekty archeologiczne, świadczące o względnym dobrobycie miasta w epoce nowożytnej.
Po klęsce Krzyżaków z wojskami polsko-litewskimi pod Grunwaldem w 1410 mieszczanie elbląscy zdobyli i wypędzili załogę wraz z wielkim szpitalikiem i tutejszym komturem. Elblążanie 22 lipca 1410 złożyli hołd polskiemu królowi Władysławowi Jagielle. Jednak we wrześniu 1410 zamek ponownie wrócił we władanie Krzyżaków. W 1440 roku to właśnie w Elblągu powstał Związek Pruski. 12 lutego 1454 w wyniku powstania antykrzyżackiego elbląscy mieszczanie zdobyli po 5-dniowym oblężeniu zamek krzyżacki, a następnie, w obawie przed ponownym powrotem Krzyżaków, zniszczyli go. W tym samym roku elblążanie na opanowanym zamku krzyżackim złożyli hołd królowi Kazimierzowi IV Jagiellończykowi. W 1454 Elbląg otrzymał od króla Kazimierza Jagiellończyka wielki przywilej potwierdzający stare prawa, rozszerzający władze samorządu polskiego, zwiększający kompetencje Sądu Miejskiego i powiększający terytorium miasta niemal dwukrotnie. Miasto ponadto przejęło dotychczasowe prawa rybackie komturów, ich młyny i inne dobra. W zamian za to Elbląg czynnie uczestniczył w rozgromieniu floty Zakonu w bitwach morskich na Zalewie Wiślanym. Według postanowień pokoju toruńskiego kończącego wojnę trzynastoletnią w 1466 Elbląg przyznano Polsce, do której należał przez około 300 lat, aż do roku 1772.
Złoty wiek Elbląga i jego upadek
Przełom XVI/XVII wieku to okres rozwoju miasta i handlu morskiego, spowodowany wojną Stefana Batorego ze zbuntowanym Gdańskiem. Cały polski eksport i import przechodził wówczas przez port elbląski aż do czasu ugody króla z mieszczaństwem Gdańska.
Na skutek wojny polsko-szwedzkiej o ujście Wisły w latach 1626–1635 w mieście stacjonował szwedzki garnizon, który wycofał się z miasta po podpisaniu rozejmu w Sztumskiej Wsi.
W czasie potopu wojska szwedzkie zajęły miasto 22 grudnia 1655 roku. Zniszczenia spowodowane okupacją szwedzką w latach 1656-1660 zahamowały rozwój, a towarzyszące jej zarazy wyludniły miasto.
W czerwcu 1698 król Polski August II na zjeździe w Jańsborku podpisał z elektorem Fryderykiem I Hohenzollernem tajny układ, na mocy którego uzyskał on zgodę na zajęcie miasta w zamian za 150 tys. talarów. Oblężenie rozpoczęte w październiku tego samego roku zakończyło się aktem kapitulacji podpisanym przez radę miejską 10 listopada. Wzburzenie polskiej opinii publicznej i zdecydowane, mimo obłudnego postępowania Augusta II, dążenie do odzyskania Elbląga, a nadto próby mediacji ze strony Danii, Szwecji i cesarza skłoniły elektora do przyjęcia propozycji rozmów dyplomatycznych. Zostały one zakończone układem z 17 grudnia 1699, który przyniósł zgodę na zwrot Elbląga Polsce pod warunkiem spłaty należności wobec elektora. Było to tylko chwilowe zwycięstwo, gdyż już w 1703 Fryderyk I Hohenzollern zajął posiadłości ziemskie Elbląga, pozbawiając miasto 50% rocznych dochodów.
Podczas wielkiej wojny północnej miasto okupowane było kolejno przez oddziały szwedzkie (1703-1710), rosyjskie (1710-1712) i saskie (1712). Kolejne pobyty obcych wojsk uszczuplały kasę miejską. Podupadłe miasto stało się łatwym łupem dla Prus.
Na początku XVIII wieku miejski handel był już w upadku, zamierała praca stoczni. Pod rządami pruskimi największe obok Królewca miasto Prus Wschodnich stało się głównym portem dorzecza Wisły, ale tylko do czasu zajęcia przez Fryderyka II Gdańska. Dwadzieścia lat działania w uprzywilejowanych warunkach pozwoliło Elblągowi wybić się gospodarczo dzięki usprawnieniu pracy portu – pogłębieniu Nogatu, rzeki Elbląg, redy portowej i rozbudowie urządzeń portowych. Ożywienie gospodarcze było jednak krótkotrwałe, a intensywne zamulenie toru wodnego ponownie zahamowało rozwój portu i handlu.
Już podczas I rozbioru Polski w 1772 Elbląg znalazł się pod zaborem pruskim. Wojska zaborcy opanowały miasto 12 września. Elbląg pozbawiony został swoich dotychczasowych przywilejów, odebrano mu prawo lubeckie, a tym samym zniesiono mu samorząd. Władze miasta zostały podporządkowane pruskim urzędnikom państwowym. Elbląg stał się prowincjonalnym miastem powiatowym. Dążąc do gospodarczego uzależnienia Polski od Prus zaborca nałożył cło na polskie towary. Odbiło się to ujemnie na, pozostających jeszcze w granicach Polski, Gdańsku i Toruniu, a dodatnio na obrotach handlowych Elbląga, do którego zaczęli się przenosić liczni kupcy. Nie trwało to jednak długo, gdyż już w 1807 rozpoczął się kryzys handlowy.
XIX wiek i rewolucja przemysłowa
Od 1815 do 1920 Elbląg należał do rejencji gdańskiej w pruskiej prowincji Prusy Zachodnie (przejściowo w latach 1829-1878 Prusy). W 1818 utworzono powiat ziemski Elbląg (Elbing), a w 1874 wydzielono z niego dodatkowo powiat miejski Elbląg (Stadtkreis).
Na początku XIX wieku miasto zostało zdegradowane do roli portu rzecznego w lokalnym handlu. Elbląg szukał nowych dróg rozwoju gospodarczego i powoli zaczął przeradzać się w ośrodek przemysłowy, administracyjny i wojskowy. Już w II połowie XIX wieku obok Szczecina, a przed Gdańskiem i Królewcem, był silnym pruskim ośrodkiem przemysłu metalowego. Miejscowi kupcy zaczęli inwestować w manufaktury i fabryki. Rozwinął się przemysł tkacki, farbiarski i szklarski. Powstawały liczne zakłady przetwórstwa rolno-spożywczego, tytoniowe, mydlarnie, olejarnie, krochmalnie. Ważnym działem przemysłu pozostawała nadal budowa statków. Dużą rolę w tej dziedzinie odegrał Ferdinand Schichau, który w 1837 otworzył fabrykę maszyn, a w 1854 swoją stocznię, będącą głównym niemieckim producentem torpedowców. XIX-wieczny Elbląg stawiał przede wszystkim na rozwój nowoczesnego przemysłu. W tym okresie powstały m.in. odlewnia żelaza Tiessena, zakłady metalowe Neufelda, fabryka cygar Losera&Wolffa, fabryka samochodów Komnicka. Rozwój gospodarczy przyniósł ze sobą tworzenie się klasy robotniczej, której trzon stanowili metalowcy. Zatrudnianie dzieci, zbyt długi dzień pracy, niskie zarobki doprowadziły do wzrostu nastrojów rewolucyjnych. W mieście rozpoczęły się strajki rzemieślników. Na terenie miasta swoją działalność rozpoczęły komórki Socjaldemokratycznej Partii Niemiec. Robotnicy zaczęli się formować w organizacje, które prowadziły szeroko zakrojoną akcję propagandową. Do wybuchu I wojny światowej przez miasto przetaczały się kolejne fale wystąpień, niekiedy brutalnie tłumionych przez policję. Nie zahamowało to jednak gospodarczego rozwoju miasta, który trwał do światowego kryzysu ekonomicznego w 1918.
Wraz z wybuchem wojny sytuacja miasta znacznie się pogorszyła. Już od 1914 przez Elbląg przewijały się dziesiątki tysięcy uciekinierów. Rezultatem tego był powszechny chaos, brak żywności itp. Dekoniunktura gospodarcza lat wojny spowodowała zamknięcie wielu zakładów przemysłowych, a w rezultacie narastanie bezrobocia. W końcowych latach wojny tysiące mieszkańców cierpiało głód, często brakowało też dachu nad głową.
Dwudziestolecie międzywojenne
Po przegranej przez Niemcy wojnie, w wyniku postanowień traktatu wersalskiego z 1919, od 28 listopada 1920 Elbląg, wraz ze wschodnią część Prus Zachodnich, pozostałą w Niemczech po utworzeniu polskiego województwa pomorskiego, czyli tzw. polskiego korytarza, znalazł się w prowincji Prusy Wschodnie.
Ograniczenia narzucone Niemcom i utrata naturalnych rynków zbytu doprowadziły elbląską gospodarkę do kryzysu. Miasto było zmęczone wojną, panował chaos, bezrobocie i drożyzna. W tej sytuacji dochodziło do strajków i demonstracji, miały one jednak charakter bardziej ekonomiczny niż polityczny. W mieście działała komórka niemieckiej organizacji rewolucyjnej – Związku Spartakusa. 11 listopada 1918 powstała Rada Robotnicza, ale jej działalność ograniczyła się jedynie do zorganizowania kilku wieców. Niemniej jednak utworzona pod koniec tego roku placówka Komunistycznej Partii Niemiec miała pewne wpływy w mieście aż do dojścia Hitlera do władzy.
W latach 30. nastąpił ponowny rozkwit przemysłu na terenie miasta. Elbląg stał się jednym z większych miast garnizonowych w III Rzeszy. Przy utworzonym już w czasie wojny lotnisku powołano szkołę lotnictwa wojskowego. W różnych częściach miasta zostały wzniesione budynki koszarowe dla artylerii, kawalerii, wojsk inżynieryjnych i piechoty. Zgromadzenie w mieście dużej liczby wojska nadało mu charakter militarny, a z drugiej strony spowodowało rozwój infrastruktury miejskiej. Pojawiły się liczne nowe osiedla mieszkaniowe, oddano do użytku nowoczesny szpital wojskowy. W mieście rozwijało się szkolnictwo wyższe, powstała szkoła pedagogiczna, inżynierska, rolnicza. W mieście działały dwa muzea, biblioteka, archiwum, a wśród wielu urzędów i instytucji były także konsulaty: szwedzki, szwajcarski i polski. Pomyślny stan elbląskiej gospodarki pozwolił miastu na nowe inwestycje komunalne i przemysłowe. Podjęto modernizację sieci gazowej i kanalizacyjnej, przebudowano linie tramwajowe, unowocześniono port, pogłębiono tor wodny na Zalew Wiślany.
II wojna światowa
Podczas II wojny światowej całe życie gospodarcze i społeczne Elbląga zostało podporządkowane potrzebom wojny. Miasto było przeludnione w wyniku przesiedleń ludności z Meklemburgii, Mazur, a także jeńców różnej narodowości. Od marca 1940 istniał tu jeden, a później dwa podobozy obozu koncentracyjnego Stutthof. Wprowadzono racjonowanie żywności. Od momentu rozpoczęcia wojny Elbląg był niemal nietknięty przez działania zbrojne. Gdy na początku 1945 Armia Czerwona wkroczyła do Prus Wschodnich, do Elbląga zaczęli napływać żołnierze niemieccy.
Pierwsze oddziały wojsk radzieckich zbliżyły się do Elbląga 23 stycznia 1945. W krótkim czasie miasto zostało otoczone z trzech stron. Rozpoczęły się ciężkie walki. Siły hitlerowskie w mieście liczyły ok. 10 tys. żołnierzy Wehrmachtu i ok. 4 tys. członków Volkssturmu. W czasie walk poległo ok. 5 tys. hitlerowców. Reszta trafiła do niewoli. W walkach poległo też 2731 żołnierzy radzieckich z 2 armii uderzeniowej i 5 armii pancernej gwardii 2 Frontu Białoruskiego pod dowództwem marszałka K. Rokossowskiego. Miasto zostało zajęte przez Armię Czerwoną 10 lutego 1945 roku (ku czci żołnierzy radzieckich po wojnie wzniesiono Pomnik Wdzięczności przy ul. Agrikola). Zaciekłe walki na przełomie stycznia i lutego obróciły miasto w gruzy. Zniszczona została zabytkowa zabudowa Starego Miasta, a także całe Śródmieście. Trudne do określenia były cywilne straty ludzkie. Wielu spośród przedwojennych elblążan utonęło w czasie panicznej ucieczki na Zachód przez Zalew Wiślany.
W pierwszych miesiącach po przejściu frontu Ziemie Północne były zarządzane przez radzieckie władze państwowe. W ciągu kilku miesięcy dokonały one wywozu w głąb ZSRR wszystkich maszyn i wyposażenia elbląskich fabryk.
Powrót Elbląga do Polski i lata PRL
19 maja 1945 r. przed ratuszem odbyła się uroczystość przekazania przez radziecką komendanturę symbolicznych kluczy do miasta władzom polskim, które powołano 3 kwietnia. Po ponad 170 latach Elbląg ponownie znalazł się w granicach państwa polskiego. Priorytetem nowych władz stało się nadanie miastu polskiej tożsamości narodowej i deportacja ludności niemieckiej. Rozpoczęto reorganizację nadwerężonej gospodarki oraz powolną odbudowę zniszczonego miasta. Niestety odbudowa ta przyniosła zniszczenie wielu zabytków kultury, gdyż podobnie jak w innych miastach Pomorza i Śląska, zabytki zostały uznane za niemieckie i w ramach propagandowego hasła „Cały naród buduje swoją stolicę” elbląskie Stare Miasto zostało do końca wyburzone, a zabytkowe cegły przeznaczono na odbudowę Warszawy. Na miejscu zdemolowanego w wyniku rabunkowej polityki władz PRL Starego Miasta planowano początkowo wybudować blokowisko. Jednakże brak funduszy uniemożliwił realizację tych planów.
Po wojnie rodowici elblążanie stanowili tylko 2% mieszkańców. W 1949 r. miasto dotknął terror stalinowski w wydarzeniach znanych jako sprawa elbląska. Podczas wydarzeń z Grudnia 1970 roku w Elblągu zastrzelony został Tadeusz Marian Sawicz.
W PRL w mieście rozwinął się gwałtownie przemysł (m.in. zbudowano "Zamech", który w swych najlepszych latach zatrudniał 5100 pracowników).
Od 1 czerwca 1975 r. na mocy ustawy z 28 maja 1975 r. Elbląg stał się stolicą województwa, składającego się ze wschodnich powiatów dawnego województwa gdańskiego (powiaty: elbląski, nowodworski, malborski, sztumski, kwidzyński), oraz z północno-wschodniej części dawnego województwa olsztyńskiego (powiaty: braniewski, pasłęcki, część iławskiego i morąskiego).
W latach 80. przystąpiono do budowy centrum miasta, jednakże zamiast odbudowywać kamienice, by przypominały te przedwojenne, wybudowano nowoczesne budynki o kształcie i wielkości zbliżonej do średniowiecznych. Prace przy fundamentach spowodowały, że odsłonięto fundamenty dawnych budynków, co ukazało wielkość i zamożność dawnego Elbląga.
Przełom XX/XXI wieku
Funkcję siedziby władz województwa Elbląg pełnił do ostatniej reformy administracyjnej w roku 1999, kiedy to od 1 stycznia 1999 r. na prawach powiatu wszedł w skład województwa warmińsko-mazurskiego wbrew woli większości mieszkańców, którzy opowiedzieli się zdecydowanie za przynależnością miasta do województwa pomorskiego. W tym samym roku jako jedyne polskie miasto dostał nagrodę Unii Europejskiej za dokonania w dziedzinie ekologii oraz prestiżową nagrodę – Flagę Europy.
Zabytki istniejące
Kościół katedralny św. Mikołaja, XIII-XV wiek, przebudowany po pożarze spowodowanym wyładowaniem atmosferycznym 26 stycznia 1777, z cennym wyposażeniem wnętrza (późnogotyckie tryptyki, gotyckie drewniane figury apostołów w nawie głównej, chrzcielnica brązowa z 1387, gotycki relikwiarz Krzyża św., płyty nagrobne z połowy XIII wieku)
Brama Targowa z 1309 i pozostałości fortyfikacji miejskich,
Kanał Elbląski
Ścieżka kościelna
kościół podominikański NMP, XIII-XVI wiek (obecnie Galeria „El”), częściowo zburzony w 1945, zrekonstruowany w latach 60.; dawny ołtarz główny zachował się kościele katedralnym, pozostałe wyposażenie (prospekt organowy, epitafia, empory) uległo zniszczeniu.
Kościół św. Wojciecha,
Kościół Bożego Ciała, XIII-XV wiek (przed pożarem z 1405 istniał tu kościół św. Jerzego wraz z lapidarium),
Kościół Świętego Ducha, XIV wiek
Kościół św. Antoniego, XIV wiek
Kościół bł. Doroty, szachulcowy z XVIII wieku, przeniesiony z Kaczynosu
Kościół św. Jerzego, 1 połowa XIV wieku
Kościół św. Pawła Apostoła, 1895
Kościół św. Trójcy, 1838
Kościół polskokatolicki Dobrego Pasterza, 1880-1890
Cerkiew prawosławna św. Marii Magdaleny, dawna kaplica ewangelicka, 1905
Pałac Augusta Abbegga
Muzeum w Elblągu
Zespół dawnego zamku i podzamcza
kamienice późnogotyckie, renesansowe i manierystyczne (w większości zniszczone w 1945)
Szkoła przy ul. Robotniczej z 1926-27 roku w stylu modernistycznym przy ul. Robotniczej, obecnie Gimnazjum nr 2
Szkoła przy ul. Królewieckiej z 1928, ceglana, w stylu ekspresjonizmu, pierwotnie przeznaczona na szkołę zawodową dla dziewcząt, obecnie Zespół Szkół Gospodarczych.
Szkoła przy ul. Agrykola z lat 1926-1929, w stylu modernistycznym, zwieńczony iglicą, tarasowo ukształtowany budynek, proj. Walter Kleemann
Zabytki niezachowane
Kościół Trzech Króli, 1881-1885, neogotycki, wcześniej gotycki (XIV wiek), nieznacznie uszkodzony w 1945, zburzony wiosną 1954 roku
Kościół św. Anny, 1900-1901, neogotycki, częściowo zniszczony w 1945, zburzony wiosną 1954 roku
Stary kościół św. Anny, 1621, zburzony w 1899 roku
Kościół baptystów, 1898, rozebrany po 1945
Kościół Matki Boskiej Królowej Polski (dawniej baptystów), zburzony w 1989, w jego miejscu stoi nowy kościół pod tym samym wezwaniem
Kościół św. Jakuba, XIV wiek, rozebrany w 1601 roku
Kościół zamkowy św. Andrzeja, XIII-XIV wiek, zniszczony w 1454 roku razem z zamkiem krzyżackim, następnie rozebrany
kamienice Starego i Nowego Miasta
Ratusz Nowego Miasta, rozebrany w XIX wieku
Ratusz Starego Miasta, XIV wiek, spalony w 1777 roku, później rozebrany
Ratusz Miasta Elbląga, 1891-1894, w stylu manieryzmu niderlandzkiego, częściowo spalony w 1945, rozebrany w 1948 roku
stary gmach sądu, 1858, spalony po działach wojennych w 1945 roku, rozebrany w 1961
willa Schichaua, XIX wiek, spalona w 1945, później rozebrana
willa Ziesego, koniec XIX wieku, spalona w 1945, rozebrana w 1961
Miejsca historyczne, pamiątkowe
Wieża Bismarcka w Elblągu
Skwer im. Ofiar Sprawy Elbląskiej
Synagoga żydowska, 1824, spalona przez Niemców w czasie nocy kryształowej z 9 na 10 listopada 1938 roku, później rozebrana
Na Placu Słowiańskim, tuż obok dębu i obelisku z datą „1837” upamiętniającego 600-lecie lokacji miasta, znajduje się symboliczny „grób” województwa elbląskiego, odsłonięty 31 grudnia 1998 roku. Na pamiątkowej tablicy napis: „Tu leży województwo elbląskie”.
Znaleziska archeologiczne
W trakcie odbudowy średniowiecznych zabudowań miasta, trwającej od lat 80. XX wieku do dziś, na każdą parcelę wchodzą wcześniej archeolodzy. Znaleziono dzięki temu ponad 800 tysięcy przedmiotów, w tym kilka unikatów:
XV-wieczne okulary w rogowej oprawie, najstarsze zachowane w Europie
giterna – średniowieczny instrument muzyczny, jedna z trzech zachowanych w Europie
XIII-wieczna winda towarowa, jedna z trzech zachowanych w Europie. Zbudowana z dębu, wysokości ok. 70 cm i średnicy 60 cm. Działała na zasadzie kabestanu.
zapinka żółwiowata z ok. połowy X wieku
W 1982 elbląski archeolog dr Marek Jagodziński odkrył w Janowie Pomorskim 7 km na południe od miasta pozostałości wczesnośredniowiecznej osady. Prowadzone wykopaliska dowiodły, że było to poszukiwane długo, również w Elblągu, Truso wspominane przez średniowieczne kroniki.
Gospodarka
Elbląg jest ośrodkiem przemysłu ciężkiego (turbiny parowe i gazowe), meblowego i spożywczego. W mieście znajdują się również tereny Warmińsko-Mazurskiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej, a wykwalifikowaną kadrę zapewniają elbląskie uczelnie wyższe.
W mieście działa 7 centrów handlowych, 4 markety elektroniczne, 3 hipermarkety, market budowlany oraz 24 dyskonty spożywcze.
Ochrona przyrody
W granicach miasta znajduje się część Parku Krajobrazowego Wysoczyzny Elbląskiej oraz Obszaru Chronionego Krajobrazu Wysoczyzny Elbląskiej – Zachód.
Ludność
Według danych GUS na dzień 30.06.2015 populacja Elbląga wynosiła 121 994 osób. Obecnie liczba mieszkańców systematycznie spada, na co ma wpływ duża emigracja zarobkowa (głównie do Wielkiej Brytanii i Niemiec), niż demograficzny oraz przenoszenie się zamożniejszych mieszkańców do podelbląskich gmin. Najwyższa jak dotąd liczba ludzi mieszkała w Elblągu na przełomie lat 1999/2000 i wynosiła 130 160.
* Wykres liczby ludności Elbląga
Piramida wieku mieszkańców Elbląga w 2014 roku.
Podział miasta na osiedla i dzielnice
Elbląg nie jest podzielony na osiedla w sensie administracyjnym (jednostki pomocnicze gminy). Poniższy spis zawiera osiedla wyodrębnione historycznie, których nazwy są powszechnie używane przez mieszkańców, nie stanowią one jednak oficjalnego podziału administracyjnego miasta.
Dzielnice i osiedla południowe
Stare Miasto
Warszawskie Przedmieście
Wyspa Spichrzów
Dzielnice i osiedla północne
Kępa Północna
Osiedle Marynarzy
Rubno Wielkie
Bażantarnia – park leśny stanowiący integralną część miasta
Komunikacja miejska
Komunikacja miejska w Elblągu nadzorowana jest przez Zarząd Komunikacji Miejskiej w Elblągu Sp. z o.o. Transport publiczny obsługiwany jest przez pięć spółek przewozowych: Warbus Spółka z o.o., Tramwaje Elbląskie Spółka z o.o., PKS Elbląg, Przedsiębiorstwo Komunikacji Autobusowej w Elblągu Spółka z o.o. oraz Arriva Bus Transport Polska Sp. z o.o. ZKM w Elblągu swoim zasięgiem działania obejmuje miasto Elbląg oraz przyległe do niego miejscowości.
Kolej
Elbląg ma bezpośrednie połączenia kolejowe z Gdańskiem, Malborkiem, Tczewem, Słupskiem, Koszalinem, Szczecinem, Olsztynem, Ełkiem i Białymstokiem.
Przez miasto przebiega linia kolejowa z Berlina do Kaliningradu (którą uruchomiono 19 października 1852). W 1897 rozpoczęto pierwsze prace przy budowie Kolei Nadzalewowej, która miała połączyć Elbląg z Królewcem. W maju 1899 oddano do użytku odcinek z Elbląga do Fromborka, zaś we wrześniu tego roku odcinek z Fromborka do Braniewa.
W tym czasie oddano też do użytku dworzec Elbląg Miasto i dworzec Elbląg Angielskie Źródło. Stację Elbląg Miasto łączyła z dworcem wschodnim linia kolejowa biegnąca przez centrum miasta, która to istniała do początku lat 80. XX w.
Zlikwidowano ją po wybudowaniu w latach 1975-1982 obwodnicy łączącej stację Elbląg, czyli dawny Dworzec Wschodni ze stacją Elbląg Zdrój.
Dworce i przystanki kolejowe
Elbląg-Zdrój
Elbląg Miasto
Elbląg Most Zwodzony
Transport lotniczy
Elbląg nie posiada własnego portu lotniczego, a najbliższy znajduje się w odległości ok. 70 km od miasta w Gdańsku-Rębiechowie (Port lotniczy Gdańsk im. Lecha Wałęsy).
Lotnisko w Elblągu
W dzielnicy Nowe Pole istnieje od 1915 trawiaste lotnisko, obecnie aeroklubowe. Rozważany jest jego rozwój i przekształcenie go w komunikacyjny port lotniczy. Alternatywnie, rozważane jest przekształcenie pobliskiej bazy lotniczej lotniska Królewo Malborskie, w port lotniczy Trójmiasto-Elbląg, która w przeciwieństwie do trawiastego lotniska w Elblągu posiada pełnowymiarową betonową drogę startową.
Transport wodny
W Elblągu mieści się port morski. Nowe nabrzeża zostały wybudowane kosztem 30 mln złotych. Obok części towarowej znajduje się terminal pasażerski-punkt odpraw granicznych o przepustowości jednorazowej 200 osób i 30 samochodów osobowych.
Elbląg jako jeden z dwóch portów na Zalewie Wiślanym (obok Fromborka) ma morskie przejście graniczne, umożliwiające odprawę jachtów udających się do obwodu kaliningradzkiego.
Istnieją tutaj czynne drogowe mosty zwodzone.
Uczelnie
Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Elblągu
Elbląska Uczelnia Humanistyczno-Ekonomiczna
Szkoła Wyższa im. Bogdana Jańskiego w Elblągu – zamiejscowy wydział szkoły wyższej z Warszawy
Nauczycielskie Kolegium Języków Obcych – Regent College
Wyższe Seminarium Duchowne w Elblągu
Uniwersytet Warmińsko-Mazurski, Wydział Prawa i Administracji – Administracja w Elblągu
Uniwersytet Gdański, Wydział Nauk Społecznych – Politologia w Elblągu
Religia
Na terenie miasta działalność religijna prowadzą następujące kościoły i wspólnoty:
Chrześcijaństwo
Kościół rzymskokatolicki Parafia Katedralna św. Mikołaja – kościół katedralny św. Mikołaja Parafia św. Wojciecha – kościół św. Wojciecha kościół św. Antoniego Parafia bł. Doroty z Mątów – kościół bł. Doroty z Mątów Parafia Świętej Rodziny Parafia św. Rafała Kalinowskiego Parafia św. Pawła Apostoła – kościół św. Pawła Apostoła Parafia św. Józefa Robotnika Parafia św. Jerzego Parafia św. Brata Alberta Parafia bł. Franciszki Siedliskiej – Kościół bł. Franciszki Siedliskiej w Elblągu Parafia św. Floriana Parafia Wszystkich Świętych Parafia Świętej Trójcy Parafia św. Brunona z Kwerfurtu Parafia Matki Bożej Królowej Polski Parafia Wojskowa Miłosierdzia Bożego
Kościół polskokatolicki Parafia Dobrego Pasterza
Kościół greckokatolicki Parafia Narodzenia św. Jana Chrzciciela
Polski Autokefaliczny Kościół Prawosławny Parafia św. Marii Magdaleny
Kościół Ewangelicko-Augsburski Parafia w Elblągu
Kościół Ewangelicko-Metodystyczny Parafia w Elblągu
Kościół Chrześcijan Baptystów Zbór w Elblągu
Kościół Zielonoświątkowy Zbór „Nowe Życie”
Kościół Chrystusowy Zbór w Elblągu
Kościół Adwentystów Dnia Siódmego Zbór w Elblągu
Kościół Chrześcijan Dnia Sobotniego Zbór w Elblągu
Świadkowie Jehowy 4 zbory, Sala Królestwa
Buddyzm
Buddyjski Związek Diamentowej Drogi Linii Karma Kagyu
Opieka medyczna
Wojewódzki Szpital Zespolony
Elbląski Szpital Specjalistyczny z Przychodnią SPZOZ
Szpital Miejski im. Jana Pawła II
Szpital El-Vita
Wojsko
Dowództwo 16 Dywizji Zmechanizowanej
13 Elbląski Pułk Przeciwlotniczy – rozformowany 2011-12-31
16 Żuławski Batalion Remontowy
16 Batalion Dowodzenia im. Ziemi Elbląskiej
16 Kompania Chemiczna – rozformowana 2010-12-31
16 Batalion Zaopatrzenia – rozformowany
21 Wojskowy Oddział Gospodarczy
Oddział Żandarmerii Wojskowej
Ośrodki kultury w Elblągu
Centrum Spotkań Europejskich Światowid
Młodzieżowy Dom Kultury w Elblągu
Centrum Tańca „Promyk”
Osiedlowy Zespół Społeczno-Kulturalny „Jar”
Spółdzielczy Dom Kultury „Zakrzewo”
Kina i teatry
Teatr im. Aleksandra Sewruka (dawniej Teatr Dramatyczny)
Teatr Alter Ego
Multikino – kino
Światowid – kino
Galerie
Centrum Sztuki Galeria El – galeria sztuki
Galeria Art Miś – galeria sztuki
Galeria Atrium hotelu Arbiter – galeria sztuki
Galeria Zachętka
Galeria Sztuki ART – PIK
Klub Galeria Studnia
Muzea
Muzeum w Elblągu – muzeum archeologiczno-historyczne
Biblioteki
Biblioteka Elbląska im. Cypriana K. Norwida
Warmińsko-Mazurska Biblioteka Pedagogiczna w Elblągu
Biblioteka Wyższego Seminarium Duchownego Diecezji Elbląskiej
Biblioteka Lekarska w Wojewódzkim Szpitalu Zespolonym w Elblągu
stadiony, pływalnie, baseny
stadion przy ul. Skrzydlatej stadion Mlexer Elbląg stadion miejski ul. Agrykola 8 stadion przy ul. Krakusa basen odkryty przy ul. Spacerowej, zamknięty w 2012 basen kryty przy ul. Karowej zamknięty we wrześniu 2015 lodowisko przy ul. Karowej Pływalnia Delfin Centrum Rekreacji Wodnej „Dolinka”
tereny zielone
Las miejski Bażantarnia Park Modrzewie Park Michała Kajki Park Dolinka Park Romualda Traugutta Park Wojska Polskiego Park Planty
sporty zimowe
wyciąg narciarski na Górze Chrobrego lodowisko
sportowe
CSB Hala Widowiskowo-Sportowa, Centrum Sportowo-Biznesowe Hala MOSiR
inne
Kompleks Wypoczynkowy „Nowa Holandia”
Cykliczne imprezy w Elblągu
Letnie Ogrody „Polityki”
Tydzień z „Rzeczpospolitą”
Elbląskie Noce Teatru i Poezji
Ogólnopolski Festiwal Sztuki Słowa „...Czy to jest kochanie?”
Międzynarodowy Festiwal Tańca „Baltic Cup”
Międzynarodowe Spotkania Artystyczne
EFMBŻ, czyli Elbląski Festiwal Muzyki Beznadziejnej i Żenującej
Repliki Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych w Gdyni
Letnie Salony Muzyczne w Bażantarni
Warmińsko-Mazurskie Spotkania z Teatrem na Wodzie
Elbląska Biesiada Specjala
Elbląskie Święto Chleba
Elbląg Rocks Europa – Festiwal Muzyki Alternatywnej w Elblągu
Superliga Downhill Elbląg – zawody kolarstwa zjazdowego
Festyn dla dzieci „W krainie Króla Piegusa”
MEGAzlot Elbląg Lato – impreza miłośników motoryzacji organizowana przez Fanklub Użytkowników Renault w Elblągu
Święto Głupców – impreza odbywa się 1 kwietnia każdego roku. Przygotowuje ją grupa kuglarsko-teatralna Ignis Fatuus oraz przyjaciele
Elbląg 3run Gathering – impreza odbywa się co roku, zlot freerunerów z całej Polski.
Juwenalia studenckie (Turbinalia) organizowane przez Państwową Wyższą Szkołę Zawodową w Elblągu
W latach 1965-1973 odbywały się międzynarodowe spotkania artystyczne pod nazwą Biennale Form Przestrzennych
Piłka nożna
Olimpia Elbląg – piłka nożna mężczyzn, II liga
Concordia Elbląg – piłka nożna mężczyzn, III liga
Concordia II Elbląg – piłka nożna mężczyzn, klasa okręgowa
Olimpia II Elbląg – piłka nożna mężczyzn, klasa okręgowa
Piłka ręczna
Start Elbląg – piłka ręczna kobiet (Ekstraklasa)
Techtrans Darad Elbląg – piłka ręczna mężczyzn (I liga)
MKS Truso Elbląg – piłka ręczna mężczyzn, kat. juniorzy
Siatkówka
UKS Adam Elbląg – amatorska grupa mężczyzn-siatkarzy, pretendent do zdobycia I miejsca IV edycji Awandarda Volley Liga 2013!
IKS Atak Elbląg – siatkówka niepełnosprawnych, mężczyźni
MKS Truso Elbląg – siatkówka kobiet oraz mężczyzn, kat. młodziczki, kadetki, juniorki
E. Leclerc Orzeł Elbląg – siatkówka kobiet, II liga kobiet, grupa I (sezon 2013/2014)
Koszykówka
MKS Truso Elbląg – koszykówka kobiet i mężczyzn, kat. młodziki, kadeci, juniorzy
Sporty walki
Boks: Tygrys Elbląg, Kontra Elbląg
Judo: UKS Kosai Judo, UKS Truso Elbląg, UKS Tomita Elbląg,UKS Olimpia Judo-Elbląg
Capoeira: Abada Caporeira Elbląg, Cordao de Ouro Elbląg
Unifight: SSW Figter Elbląg
Sambo Bojowe: SSW Fighter Elbląg”
mma: Fight Club Elbląg
k1: Fight Club Elbląg
Aikido: Elbląska Szkoła Aikido Ronin
Karate: Elbląski Klub Karate – sekcja Karate (Shotokan) i sekcja kickboxingu, Akademia Karate Andrex (Shotokan)
Zapasy: Olimpia Elbląg
Aikido: Elbląskie Stowarzyszenie Aikido Aikikai
Wrestling: Elbląski Klub Wrestlingu
Inne
sporty wodne: Grupa Wodna
taniec towarzyski: Elbląski Klub Tańca „Jantar”, Formacja „Lotos - Jantar”
lekkoatletyka: MKS Truso Elbląg
przystań jachtowa, żeglarstwo: Bryza Elbląg, Wodnik Elbląg
przystań kajakarstwa: Olimpia Elbląg, PKS „Korona” Elbląg
pływanie, strzelectwo, pięciobój nowoczesny: UKP Jedynka Elbląg, UKS Pirat Elbląg”, „UKS Delfin 2 Elbląg, KS Orzeł Elbląg, UKS Orlik Elbląg, IKS Atak Elbląg (również siatkówka niepełnosprawnych)
lotnictwo sportowe: Aeroklub Elbląski
łyżwiarstwo: KS Orzeł Elbląg
łyżwiarstwo figurowe: UKS „Szóstka” Elbląg
hokej na sledgach: IKS Atak Elbląg
taniec nowoczesny: Hipnotic, Brodway, Destination, Dance Vision, Cadmans
Rugby: „Rugby Klub Elbląg”
Organizacje pozarządowe
Elbląskie Stowarzyszenie Wspierania Inicjatyw Pozarządowych
Elbląskie Towarzystwo Kulturalne
Fundacja Elbląg
Polskie Stowarzyszenie na rzecz Osób z Upośledzeniem Umysłowym
Stowarzyszenie Elbląg Europa
Towarzystwo Przyjaciół Dzieci oddział w Elblągu
Związek Harcerstwa Polskiego Hufiec Elbląg
Regionalne Centrum Wolontariatu w Elblągu
Elbląska Rada Konsultacyjna Osób Niepełnosprawnych
Elbląskie Stowarzyszenie Organizatorów Pomocy Społecznej
Elbląskie Centrum Mediacji i Aktywizacji Społecznej
Polskie Towarzystwo Turystyczno Krajoznawcze Oddział Ziemi Elbląskiej w Elblągu
Prasa
„Magazyn Elbląski” – kwartalnik
„Tygiel” – kwartalnik kulturalny
"Dziennik Elbląski"
Stacje radiowe
Radio Eska Elbląg (byłe Radio El) – ogólnodostępna lokalna rozgłośnia prywatna
Radio Olsztyn – regionalna rozgłośnia Polskiego Radia w województwie warmińsko-mazurskim, redakcja w Elblągu
Radio Gdańsk – regionalna rozgłośnia Polskie Radio w województwie pomorskim, zasięg częstotliwości 103,7 MHz FM z okresu, gdy Elbląg był w województwie gdańskim, redakcja w Elblągu
Stacje telewizyjne
Truso.tv – lokalny kanał TV kablowej o tematyce elbląskiej
Współpraca międzynarodowa
Elbląg, dzięki swojemu przygranicznemu położeniu, bierze udział w wielu międzynarodowych projektach, w ostatnich latach szczególnie z obwodem kaliningradzkim. Z jego inicjatywy doszło także do stworzenia Euroregionu Bałtyk, który skupia w swoim zasięgu większość krajów wokół Morza Bałtyckiego (Polska, Rosja, Litwa, Łotwa, Szwecja, Dania). W Elblągu mieści się także jego stały międzynarodowy sekretariat.
Na dowód ścisłej współpracy między Elblągiem a francuskim miastem Compiègne powstało w 2007 roku rondo przy ulicy Nowowiejskiej, które zostało nazwane Rondem Compiègne, a rondo, którym z Compiègne wyjeżdża się w kierunku Paryża, w 2003 roku zostało nazwane Rondem Elblag.
Obecnie Elbląg współpracuje z 14 miastami partnerskimi z 13 krajów:
Rosja: Kaliningrad i Bałtijsk
Niemcy: Leer (Ostfriesland)
Szwecja: Ronneby
Białoruś: Nowogródek
Estonia: Narwa
Litwa: Druskieniki
Ukraina: Tarnopol
Łotwa: Lipawa
Francja: Compiègne
Wielka Brytania: Trowbridge
Chile: Coquimbo
Chiny: Baoji
Tajwan: Tainan
Polska: Nowy Sącz
W listopadzie 2007 miasto Elbląg zainicjowało międzynarodową kampanię „Bałtycka Ukraina”, ukierunkowaną na zbudowanie w mieście ukraińskiego kompleksu portowego. Plany te są ściśle powiązane z decyzją rządu RP o budowie kanału żeglugowego przez Mierzeję Wiślaną. W 2017 roku rondu na skrzyżowaniu ulic Konopnickiej i Niepodległości nadano nazwę ukraińskiego miasta partnerskiego, Tarnopola, w związku z 25-leciem współpracy obu miast.
Honorowi obywatele miasta Elbląga
Tytuły nadane przed 1945 r.
Adolf Hitler
Hermann Goering
Joseph Goebbels
Tytuły nadane po 1989 r. (data nadania tytułu)
Jan Paweł II (1999)
Lech Wałęsa (2011)
Jerzy Julian Szewczyński (2015)
Lech Baranowski (1995) – założyciel pierwszego po wojnie Urzędu Pocztowego w Elblągu
Gerhard Jürgen Blum-Kwiatkowski (2011) – inicjator Laboratorium Sztuki „Galeria EL”
Ryszard Tomczyk (2011) – pisarz, publicysta związany z Elblągiem.
Marian Biskup (2007) – profesor, wybitny znawca historii Pomorza Gdańskiego i dziejów zakonu krzyżackiego
Marcin Dowbor (2010) - lokalny celebryta, krytyk muzyczny, filantrop, działacz sportowy
Henryk Iwaniec (2006) – światowej sławy matematyk, zajmuje się liczbami pierwszymi
ks. Mieczysław Józefczyk (1994) – miłośnik historii Elbląga, kapelan „Solidarności”, kapelan b. żołnierzy AK
o. Czesław Klimuszko (2004) – o. franciszkanin, zielarz i wizjoner
gen. bryg. Bolesław Nieczuja-Ostrowski (1992) – legendarny dowódca 106 Dywizji Armii Krajowej
Mateusz Markiewicz (2009) – założyciel pierwszej pierogarni w Elblągu
Stanisław Piekarski (1994) – tramwajarz, jeden z elbląskich pionierów
Helena Pilejczyk (2002) – łyżwiarka szybka, medalistka olimpijska
Ryszard Rynkowski (2002) – polski piosenkarz, dawniej związany z grupą „Vox”, obecnie solista
Hans G. Schrock-Opitz (1997) – były mieszkaniec Elbląga, zamieszkały w Niemczech popularyzator i sponsor elbląskiego środowiska tanecznego
Hans-Jürgen Schuch (2003) – urodzony w Elblągu, zamieszkały w Niemczech emerytowany dyrektor muzeum Wollbeck i przewodniczący Stowarzyszenia Truso
Stanisław Wójcicki (1993) – jeden z elbląskich pionierów, członek Morskiej Grupy Operacyjnej organizującej życie pierwszym mieszkańcom miasta
Parlamentarzyści
Mieszkańcy Elbląga wybierają posłów z okręgu wyborczego Elbląg, senatora z okręgu wyborczego nr 84, a posłów do Parlamentu Europejskiego z okręgu wyborczego nr 3.
Fakty historyczno-geograficzne
Elbląg jest najstarszym miastem w województwie warmińsko-mazurskim.
Siedziba gminy wiejskiej Elbląg znajduje się w Elblągu, który jest obecnie największym miastem z siedzibą gminy wiejskiej w Polsce.
Skrzyżowanie ulic Nowowiejskiej, Traugutta oraz Górnośląskiej w Elblągu nosi nazwę „Rondo Compiegne”, na pamiątkę współpracy z tym francuskim miastem. Co ciekawe, jedno ze skrzyżowań o ruchu okrężnym w Compiègne nosi nazwę „Rondo Elbląg” (Carrefour d’Elbląg).
W Elblągu znajdują się ruiny największego odkrytego basenu w Europie o długości 340 m, szerokości 100 m i łącznej powierzchni lustra wody 3,4 ha. Został wybudowany w 1934 roku i był czynny do roku 2011.
Podczas zdobywania Elbląga (9 lutego 1945) został aresztowany Aleksandr Sołżenicyn.
W Elblągu znajdowała się drewniana wieża Bismarcka.
W latach 1966–1990 polska Marynarka Wojenna dysponowała okrętem nazwanym na cześć miasta ORP Elbląg.
16 października 1954 r. Poczta Polska wydała znaczek o wartości 0,20 zł i nakładzie 1,52 mln egz. na którym widnieje panorama Elbląga według szychtu Christiana D. Pietescha (XVII/XVIII w.).
Elbląg na ekranie
1964 – Elbląg – reż. Lech Lorentowicz (film turystyczno-krajoznawczy)
1970 – Krajobraz po bitwie – reż. Andrzej Wajda (plenery w Bażantarni i na autostradzie)
1974 – Polewacz polany(lub Elbląg – kinolaboratorium) – reż. Paweł Kwiek, Karol Cichecki (film eksperymentalny)
1975 – Elbląg – reż. Zbigniew Ryszard Frankowski (film dokumentalny)
2002 – Ojciec Święty w Elblągu – reż. Mirosław Salicki (film dokumentalny)
2003 – Nowe życie Starego Miasta (film dokumentalny prod. rosyjskiej)
2003 – film dokumentalny prod. niemieckiej (TV ARD)
2007 – Nowa Europa Michaela Palina (serial produkcji BBC)
2007 – Świadek koronny – reż. Jarosław Sypniewski, Jacek Filipiak (film sensacyjny); plenery w okolicach Elbląga
2007 – Odwróceni reż. Jarosław Sypniewski, Michał Gazda (serial kryminalny); plenery w okolicach Elbląga
2008 – Travel 2008 – program w polskiej wersji był realizowany w Elblągu (była także sekcja dotycząca Elbląga, Travel Channel)
2012 – Bitwa na głosy, II edycja – zespół Ryszarda Rynkowskiego (TVP2 i TVP2 HD)
2012 – Bejbi Blues – reż. Katarzyna Rosłaniec (dramat); Galeria El
2013 – Kuchenne rewolucje, restauracja „Szprota” (TVN i TVN HD)
2015 --Kuchenne rewolucje Magdy Gessler, restauracja „Duchówka” (TVN i TVN HD)
2015- „Krew z krwi 2” (serial TVP2)
Źródło treści i historia autorów: Wikipedia. Tekst skrócono i uporządkowano.
Tworzenie stron internetowych – Elbląg
Dla firm działających na obszarze miejscowości Elbląg projektujemy witryny dopasowane do sposobu, w jaki klienci zamawiają usługi lub produkty.
Serwis dla firmy obsługującej kilka miejscowości
Witryna może przedstawiać rzeczywisty obszar obsługi oraz różnice między usługami dostępnymi w poszczególnych lokalizacjach. Każda podstrona powinna odpowiadać na konkretne pytania klientów dotyczące dojazdu, zakresu prac lub kontaktu.
Strona firmowa z czytelną ofertą
Porządkujemy usługi w osobnych podstronach, opisujemy zakres prac i umieszczamy dane kontaktowe tam, gdzie klient ich szuka. Formularz zapytania może zbierać informacje potrzebne do przygotowania wyceny.